فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

بازنگری روایت‌های بازمانده از دوره‌های مختلف تاریخی می‌تواند، فراتر از رهیافت‌های نظریِ موجود در عرصه هویت، در تبیین هویت ایرانی در یک دوره‌ی تاریخی راهگشا باشد. شناسایی جایگاه هویت ایرانی در اندیشه‌ی ابن بلخی در دوره‌ی سلجوقی و تاثیر انگاره‌های هویتی بر نگرش وی در روایت رخدادها و نگارش فارسنامه، موضوع این پژوهش است. پرسش اصلی مقاله حاضر این است که چگونه می‌توان رویکرد ابن‌بلخی به هویت ایرانی را تبیین کرد و بازتاب هویت ایرانی در فارسنامه متاثر از چه عواملی بوده است؟ ارزیابی چهار مؤلفه‌ی کلان سازنده‌ی هویت ایرانی در فارسنامه نشان می‌دهد که ابن بلخی مسلمانی است با فرهنگ ایرانی و برای ایرانیان هویتی تاریخی قائل است. دیرپایی نفوذ دامنه‌دارِ دوره‌ی نوزایش فرهنگ ایرانی ـ اسلامی در جامعه، گرایش به روح اجتماعی، توجه به روایت‌های ملهم از فرهنگ عامه و پرداختن به موضوع فارس، تخت‌گاه کهن و با شکوهِ حکومت‌های باستانی ایران، در توجه ابن‌بلخی به عناصر ذهنی و عینی هویت ایرانی مؤثر بوده است.