ارزیابی ارزش‌های بوم‌شناختی تالاب‌های استان اصفهان (مطالعه موردی: تالاب گاوخونی)

نویسندگان
doi
چکیده

    هدف از این پژوهش بررسی عملکردهای بوم­شناختی تالاب­های استان اصفهان با تأکید بر تالاب گاوخونی با استفاده از روش تحقیق توصیفی-تحلیلی و بررسی منابع است.  تالاب گاوخونی با پهنه­ای به وسعت 41371 کیلومتر مربع یکی از مهم‌ترین عوامل پیدایش، پایداری و استمرار حیات در طول چند هزار سال گذشته در بخش مرکزی ایران زمین بوده است. گاوخونی یکی از 22 تالاب بین­المللی ایران از مجموع 1847 تالابی است که تاکنون به­صورت رسمی در سیاهه­ی تالاب­های کنوانسیون رامسر پذیرفته شده­اند. افزون بر آن به­دلیل میزبانی دیرینه و شایسته از پرندگان مهاجر، توسط سازمان بین­المللی حیات پرندگان به­عنوان یکی از مناطق مهم برای زیست پرندگان تشخیص داده شده­ است. تخریب پوشش­گیاهی تالاب و اطراف آن در اثر پیش­روی کویر و چرای بی­رویه دام در منطقه، قطع یکسره بیشه­زارها و درختچه­های اطراف تالاب، ورود پساب­های صنعتی و شهری به رودخانه زاینده­رود و تالاب گاوخونی و صید و شکار بی­رویه­ی ماهی و پرندگان از مهم­ترین عوامل تهدید کننده­ی این تالاب محسوب می­شوند. هدف از این پژوهش بررسی عملکردهای اکولوژیکی تالاب گاوخونی و حفاظت از آن با استفاده از روش تحقیق توصیفی-تحلیلی و بررسی منابع است. کارکردهای اصلی تالاب گاوخونی شامل حمایت از تنوع­زیستی و تعدیل اقلیمی، خدمات منحصر به فرد آن شامل توریسم، میراث فرهنگی و آموزش و تولیدات تالاب شامل چرای دام و استفاده مردم محلی است. از آن­جایی­که تخریب این تالاب در تمامی ایعاد اجتماعی، فرهنگی، اقتصادی و سیاسی  تأثیر می­گذارد، لازم است سیاست­ها و برنامه­ریزی­های صحیح برای حفظ این اکوسیستم با ارزش به­کار گرفته شود.