بازجست ریشههای آیینهای سوگواری در ایران پیش از اسلام
نویسندگان
1 دانشآموخته دکتری رشته پژوهش هنر، دانشکده هنر، دانشگاه تربیت مدرس، تهران.
2 دانشیار گروه کارگردانی نمایش، دانشکده هنر، دانشگاه تربیت مدرس. تهران، ایران.
doi
10.22034/aclr.2022.254673چکیده
آیینهای سوگواری از کهنترین آیینهای تاریخ است. نگاهی به تاریخ و خاستگاه این آیینها نشان می دهد آیینهای سوگواری عمومی و رسمیتیافته، در بیشتر نقاط جهان عصر باستان از منشاء اسطورههای زایش و رستخیز مایه گرفته و قرنها ادامه داشته-اند. آنچه بررسی تاریخی این آیینها را در ایران قابل توجه میسازد، بقا و تداوم این آیینها در ایران تا به امروز است. مهمترین و مستندترین آیین سوگواری در ایران پیش از تاریخ، «سوگ سیاوش» است که در گستره وسیعی از مرزهای فرهنگی ایران همهساله برقرار بوده و حتی با تغییر شرایط و از بین رفتن ضرورتهای اجتماعی مولد آیین، در طول تاریخ ایران پیش از اسلام قابل ردیابی است. با توجه به اهمیت ملی و تداوم تاریخی این آیینها تا به امروز، پژوهش حاضر در پی پاسخ به این پرسش است که زیرساختها و منشاء اسطورهای، فرهنگی و ایدئولوژیک این آیینهای سوگواری در ایران پیش از اسلام چه بوده است؟ روش تحقیق تاریخی-تحلیلی و نتیجه بهدست آمده مبین این است که اصلیترین شکل آیینهای سوگواری در ایران پیش از اسلام، به ظن قوی، بازمانده آیینهای بسیار کهن جوامع کشاورزی است که به مرور زمان و تحت تاثیر عوامل و ضرورتهای تاریخی، در داستان شهادت و رستخیز حماسی سیاوش متجلی شده و به عنوان جزئی از آیینهای سیاوشی در ایران باستان به بقای خود ادامه داده-است.
