برآورد دز موثر در تابشگیریهای ناشی از حوادث رادیوگرافی صنعتی
نویسندگان
1 دانشکده علوم، گروه فیزیک، دانشگاه بیرجند، بیرجند، ایران
2 دانشکده علوم، گروه فیزیک، دانشگاه بیرجند، بیرجند، ایران
doi
10.22052/rsm.2024.254634.1055چکیده
برآورد سریع توزیع دز در قربانیان حوادث رادیوگرافی صنعتی، حائز اهمیت است. به این منظور، در اختیار داشتن کتابخانهای از دادههای دز مؤثر و دز جذبی برای استفاده در شرایط بحرانی، میتواند مؤثر واقع شود. در این مطالعه دز مؤثر کل بدن، برای دو چشمه پرکاربرد در رادیوگرافی صنعتی Ir192 و Co60 با استفاده از کد مونت کارلوی MCNPX و فانتوم وکسل مرد بزرگسال ICRP برآورد شده است. شبیهسازیها در 4 هندسه تابشی قدامی-خلفی،خلفی-قدامی، راست و چپ جانبی و 5 ارتفاع مختلف چشمه شامل؛ کف زمین، وسط ران پا، انتهای تنه، وسط تنه و بالای تنه در نزدیکی گردن صورت گرفته است. نتایج این مطالعه نشان میدهد که دز مؤثر در تمامی ارتفاعها بهجز در کف زمین از فاصله cm100 به بعد مستقل از ارتفاع چشمه و تقریباً یکسان است. بیشترین و کمترین مقدار دز مؤثر، بهترتیب مربوط به هندسه تابشی قدامی-خلفی و راست جانبی است. مقدار دز مؤثر در ارتفاع وسط تنه در هندسه قدامی-خلفی و در فاصله cm 5/0 در مقایسه با ارتفاع وسط ران پا و کف زمین بهترتیب 5 و 200 برابر بیشتر برای هر دو چشمه Ir192 و Co60 است. با استفاده از دادههای بهدست آمده در این مطالعه، دز مؤثر قربانی حادثه 1996 گیلان mSv 200 بهدست آمد. نتایج بهدست آمده در این مطالعه، با دادههای گزارش شده در ICRP مقایسه و دلایل اختلاف بررسی شده است.