مدلی برای پیاده‌سازی تحول دیجیتال در بانک‌های غیردولتی تجاری ایران

نویسندگان

1 استاد، گروه مدیریت فناوری اطلاعات، دانشگاه تهران ، تهران،ایران

2 استاد ،گروه مدیریت، دانشکده علوم اداری و اقتصادی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران

3 دانشجوی دکتری مدیریت فناوری ، گروه مدیریت، دانشکده علوم اداری و اقتصادی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران

4 استاد، گروه مدیریت، دانشکده علوم اداری و اقتصادی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران نویسنده مسئول: mehraeen@um.ac.ir

doi
10.22054/ims.2025.83556.2551
چکیده

تحول دیجیتال در صنعت بانکداری به‌عنوان یکی از الزامات اساسی برای بقا و رقابت‌پذیری در عصر دیجیتال شناخته می‌شود. این تحقیق با هدف تبیین مدل پیاده‌سازی تحول دیجیتال در بانک‌های غیردولتی تجاری ایران انجام گرفت. تحقیق حاضر از نظر جهت‌گیری، یک پژوهش بنیادی و از منظر روش تحقیق، جزء تحقیقات کیفی است. برای دستیابی به هدف پژوهش از طرح اکتشافی استفاده گردید. جامعه مشارکت‌کنندگان شامل مدیران، مشاوران، متخصصان و کارشناسانی است که در بانک‌های غیردولتی تجاری نسبت به طراحی و اجرای سفر دیجیتال خویش، اقداماتی انجام داده‌اند. نمونه‌گیری به روش هدفمند انجام شد و با 17 نفر به اشباع نظری دست پیدا شد. مقوله‌های تحقیق با روش تحلیل داده بنیاد شناسایی و تحلیل داده‌های کیفی با نرم‌افزار Maxqda انجام شد. براساس مدل پارادایمی پژوهش مشخص گردید عوامل علی مانند نیازها و فشارهای رقابتی، انتظارات و رفتار مشتریان و عوامل بازار و کسب کار بر تحول دیجیتال بانکی تاثیر می‌گذارند. شرایط زمینه‌ای مانند عوامل محیطی، اقتصادی، تجربه کارکنان و فرهنگ سازمانی بستر لازم جهت پیاده‌سازی تحول دیجیتال را فراهم می‌آورند و وضعیت رقابتی و مسائل قانونی و مقرراتی نقش مداخله‌گر را ایفا می‌کند. مولفه‌های مذکور بر راهبردها و اقدامات مانند استراتژی‌های مشتری‌محور، عملیاتی و اکوسیستم و شبکه اثرگذارند که در نهایت به پیاده‌سازی تحول دیجیتال با پیامدهایی مانند بهبود تجربه مشتری، رشد درآمد و سودآوری و بهبود مدل کسب‌و‌کار منجر می‌شوند. . مدل ارائه شده در این پژوهش، با توجه به چالش‌های داخلی و ساختار خاص صنعت بانکداری در ایران، امکان اجرایی‌سازی مدل‌های تحول دیجیتال را با انعطاف‌پذیری بیشتری فراهم می‌کند.