فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

ذرت باتوجه به تامین غذای انسان از جایگاه ویژه­ای در بین گیاهان زراعی برخوردار است. پژوهشگران دریافته‎اند که خشکی رابطه مستقیمی با محدودیت توسعه کشت و تولید ذرت در دنیا دارد. تنش خشکی عامل کاهش 17 درصدی عملکرد سالانه ذرت دانه‎ای در جهان است. این مطالعه به­منظور ارزیابی اثر تنش خشکی بر بیان برخی ژن‎ها و صفات بیوشیمیایی مرتبط با تحمل به خشکی در ارقام ذرت تحت شرایط مزرعه­ای صورت گرفت. آزمایش به­صورت کرت‎های خرد شده بر پایه طرح بلوک­های کامل تصادفی با سه تکرار انجام شد. فاکتور اصلی، تنش  خشکی در سه سطح  شامل تبخیر از تشتک کلاس A با مقدار 5±75 میلی‎متر (شرایط نرمال به­عنوان شاهد)، 5±115میلی‎متر ( تنش متوسط) و 5±140 میلی‎متر (تنش شدید) و فاکتور فرعی شامل سه هیبرید ذرت (هیبرید دیررس کارون، هیبرید دیررس 704 و هیبرید متوسط­رس مبین) بود. صفات مورد ارزیابی نیز شامل مقادیر آبسزیک اسید و ایندول استیک اسید و میزان بیان ژن‎های MIPS، ZmFER1 و ZmPR10 بود. نمونه­برداری در سه مرحله چهار برگی، گرده­افشانی و 10 روز بعد از گرده­افشانی صورت گرفت. نتایج نشان داد که هیبرید کارون اختلاف معنی‏داری با سایر ارقام از لحاظ محتوای آبسیزیک اسید و ایندول استیک اسید (به­ترتیب 345 و 468 نانوگرم بر گرم وزن تر) تحت شرایط تنش شدید و ده روز بعد از گرده افشانی داشت و تحمل بیش­تری نسبت به تنش خشکی نشان داد. ارزیابی ژن‎های MIPS، ZmFER1 و ZmPR10 نیز نشان داد که در بین هیبریدهای مورد مطالعه، هیبرید کارون بیان ژن بیش­تری نسبت به شاهد در سطوح مختلف تنش و تقریباً در تمام مراحل مورد اندازه گیری داشت. نتایج این تحقیق نشان داد که محتوای بیش­تر هورمون‏‏های آبسزیک اسید و ایندول استیک اسید و نیز بیان بالاتر ژن‏های مورد مطالعه در القای تحمل به تنش خشکی مؤثر است و در بین هیبریدهای مورد مطالعه نیز هیبرید کارون با داشتن محتوای بالاتر این هورمون‏ها و بیان بالاتر ژن‏ها نسبت به سایر ارقام، از تحمل بالاتری نسبت به تنش خشکی برخوردار بود.