فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

برنج در رژیم غذایی مردم ایران از جایگاه ویژه­ای برخوردار است. برای تامین نیاز کشور لازم است تولید این محصول افزایش یابد که با توجه به محدودیت سطح زیر کشت، افزایش عملکرد در واحد سطح روش مناسب‌تری است. یکی از بهترین راه­ها برای افزایش تولید، کاهش خلاء عملکرد می­باشد. مطالعه حاضر با هدف برآورد خلاء عملکرد برنج در کشور در سال 1395 طراحی و اجرا شد. در این مطالعه، با استفاده از پروتکل اطلس جهانی خلاء عملکرد، مناطق اقلیمی و ایستگاه‌های هواشناسی مرجع تولید برنج در ایران تعیین شدند. ابتدا عملکرد واقعی برنج از آمارنامه کشاورزی کشور استخراج و سپس عملکرد پتانسیل در مناطق اصلی تولید این محصول با استفاده از مدل شبیه­سازی SSM-iCrop2 و داده‌های مربوط به آب و هوا، مدیریت و خاک برآورد شد. خلاء عملکرد از اختلاف بین عملکرد واقعی کشاورزان و عملکرد پتانسیل محاسبه شد. مقدار عملکرد واقعی برنج در مناطق اقلیمی اصلی تولید این محصول در کشور از 5/3 تا 2/5 تن در هکتار و عملکرد پتانسیل شبیه‌سازی شده از 3/6 تا 5/9 تن در هکتار برآورد شد. بنابراین میزان خلاء عملکرد از 1/2 تا 1/5 تن در هکتار متغیر بود. نتایج این تحقیق نشان داد که در صورت کاهش خلاء عملکرد برنج، میزان تولید این محصول را می­توان از 2 میلیون و 440 هزار تن به 4 میلیون و 103 هزار تن افزایش داد و بنابراین به خودکفایی در تامین برنج کشور دست یافت.