ساخت و رواسازی پرسشنامۀ توانمندی‌های منش ایرانیان

نویسندگان

1 استاد دانشکدۀ روان‌شناسی و علوم تربیتی دانشگاه تهران، تهران، ایران.

2 دانشیار دانشکدۀ روان‌شناسی و علوم تربیتی دانشگاه تهران، تهران، ایران.

3 دکترای تخصصی، استاد دانشگاه فرلی‌دیکنسون آمریکا.

4 استاد دانشکدۀ روان‌شناسی و علوم تربیتی دانشگاه تهران، تهران، ایران. (نویسندۀ مسئول)

doi
10.22054/jem.2020.52575.2052
چکیده

هدف پژوهش حاضر طبقه‌بندی توانمندی‌ها و فضائل منش و ساخت و رواسازی پرسشنامۀ سنجش آن در جمعیت دانشجویان ایرانی بود. روش پژوهش حاضر از نوع آمیخته کیفی-کمی بود. در بخش کیفی از طرح نظریۀ داده‌بنیاد (GT) استفاده شد. 35 دانشجو در قالب 6 گروه کانونی ( شامل 24 دانشجوی دختر و 11 دانشجوی پسر) از جامعه دانشجویان کارشناسی و کارشناسی ارشد دانشگاه تهران به شیوه قضاوتی انتخاب شده و مورد مصاحبه نیم ساختار یافته قرار گرفتند. پاسخ ها به شیوۀ تحلیل مضمون و بکارگیری دو روش تحلیل قالب و ماتریس در نرم افزار MAXQDA10 تحلیل شدند. یافته‌ها نشان‌دهندۀ وجود چهار عامل یا فضیلت در جامعه ایرانی بود که عبارتند از خِرد (شامل توانمندی‌های تفکر تحلیلی، خودنظم‌دهی، میانه‌روی و اعتدال، عشق به یادگیری)، شجاعت (شامل توانمندی‌های جرأت‌مندی، و صداقت)، انسانیت (شامل توانمندی‌های عدالت و انصاف، مهربانی، گذشت و بخشش)، و تعالی (شامل توانمندی‌های تحسین زیبایی و شگرفی، امیدواری، و معنویت). مطالعه دوم با روش غیرآمایشی (توصیفی) و طرح پیمایش روی جمعیت دانشجویی 456 نفری به اجرا در آمد. تحلیل مولفه‌های اصلی با چرخش واریماکس، ساختار چهار عاملی را نشان داد. این یافته‌ها نشان می‌دهد که پرسشنامۀ توانمندی‌های منش ایرانیان می‌تواند داده‌های معتبر و قابل اتکایی فراهم آورد.