فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

مقدمه: دیابت یک بیماری مزمن شایع است که با عوارض روانی نظیر افسردگی و اضطراب همراه می‌باشد. این پژوهش با هدف مقایسه اثربخشی آموزش خودزاد و برنامه کاهش استرس مبتنی بر ذهن‌آگاهی بر پریشانی مرتبط با دیابت در زنان مبتلا به دیابت نوع دو انجام شد.مواد و روش‌ها: در این مطالعه نیمه‌آزمایشی، ۴۵ زن مبتلا به دیابت نوع دو مراجعه‌کننده به بیمارستان کسری تهران در سال ۱۴۰۰ به روش هدفمند انتخاب و به طور تصادفی در سه گروه ۱۵ نفره (دو گروه آزمایش و یک گروه کنترل) قرار گرفتند. گروه خودزاد ۱۰ جلسه آموزش دریافت کرد، گروه برنامه کاهش استرس مبتنی بر ذهن‌آگاهی هشت جلسه برنامه کاهش استرس گذراند و برای گروه کنترل مداخله‌ای انجام نشد. سنجش با مقیاس پریشانی روانی-اجتماعی دیابت در مراحل پیش‌آزمون، پس‌آزمون و پیگیری انجام شد. تحلیل داده‌ها با آزمون تحلیل واریانس دوطرفه با اندازه‌گیری‌های مکرر صورت گرفت.یافته‌ها: نتایج نشان داد اثر زمان (3/339=F؛ 05/0>p)؛ اثر تعاملی گروه و زمان (8/49= F؛ 05/0>p) و همچنین تفاوت میان گروه‌ها (2/121= F؛ 05/0>p) معنادار است. میانگین تفاوت پریشانی در پس‌آزمون نسبت به پیش‌آزمون 30/2±  9/33 و بین گروه‌های برنامه کاهش استرس مبتنی بر ذهن‌آگاهی و کنترل 59/2± ۳۷.۳۵- و بین گروه آموزش خودزاد و کنترل ۳۱.۹۷- بود. تفاوت بین دو گروه آزمایش معنادار نبود (133/0=p). نتیجه‌گیری: هر دو مداخله آموزش خودزاد و MBSR در کاهش معنادار پریشانی مربوط به دیابت مؤثر بوده و می‌توان از هر دو روش در ارتقاء سلامت روان زنان مبتلا به دیابت نوع دو بهره برد.