بررسی انتقادی تأثیر هوش مصنوعی مولد و تسلط ضریب تأثیر و شاخصهای ارجاعات بر تولید محتوا و ارزیابی مجلات و محققان
نویسندگان
1 دانشیار گروه مدیریت بازرگانی، دانشکده مدیریت و حسابداری دانشگاه شهید بهشتی
doi
10.48308/jbmp.2025.239878.1672چکیده
دیجیتالیسازی بهطور چشمگیری شیوههای زندگی، کار و سازماندهی را تغییر داده است و در حوزه علم، به کاهش هزینههای انتشار و افزایش قابل توجه تعداد مجلات و مقالات منجر شده است. این تحولات همچنین با ظهور معیارهای کمی مانند ضریب تأثیر مجله و ارجاعات در گوگل اسکالر، ارزیابیهای سنتی تولیدات علمی را تحت تأثیر قرار دادهاند. نظامهای ارزیابی دانشگاهی با تأکید بر ایده «منتشر کن یا نابود شو»، پژوهشگران را به تولید مقالات بیشتر واداشته و رویههای مشکلساز مانند استنادهای جعلی و تولید مقالات برونسپاریشده را تشویق کرده است. هوش مصنوعی مولد با خودکارسازی وظایف پژوهشی، این روندها را تشدید کرده و تهدیدات جدی برای جامعه علمی به همراه دارد. در این مقاله، به بررسی چالشها و تغییراتی که دیجیتالیسازی و مدیریت الگوریتمی در نشر علمی ایجاد کردهاند، پرداخته میشود. همچنین تأثیرات منفی وابستگی به این فناوریها بر مهارتها و جامعه علمی مورد بحث قرار میگیرد. با توجه به این چالشها، نیاز به حفظ تعامل فکری عمیق و توسعه مهارتهای پژوهش ضروری است. این مقاله همچنین پیشنهادهایی برای تقویت تعاملات اجتماعی و برقراری استانداردهای علمی در برابر فشارهای ناشی از انتشارات سودمحور ارائه میدهد.