فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

ارزن مرواریدی (Pennisetum glaucum L.) یکی از گیاهان مهم مناطق گرم و خشک است که به­منظور تولید دانه و علوفه کشت می‌شود. با توجه به دگرگشنی و هتروزیس بالا، بررسی ترکیب‌پذیری و انتخاب والدین بر اساس آن یکی از مهم‌ترین مراحل اصلاح ارزن مرواریدی است. به­منظور مطالعه ترکیب‌پذیری عمومی لاین‌های ارزن مرواریدی، تعداد ده لاین در خزانه پلی‌کراس تلاقی داده شدند و سپس خانواده‌های ناتنی حاصل به­همراه رقم شاهد در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی با چهار تکرار مورد ارزیابی قرار گرفتند. صفات مورد مطالعه شامل تعداد روز تا گلدهی، ارتفاع بوته، قطر ساقه، تعداد برگ، تعداد پنجه، عملکرد علوفه تر و عملکرد ماده خشک بود. نتایج تجزیه واریانس و مقایسه میانگین‌ها نشان داد که تنوع ژنتیکی قابل ملاحظه‌ای برای صفات مورد بررسی وجود دارد. برآورد وراثت‌پذیری از 86/53 درصد برای صفت عملکرد علوفه خشک تا 23/99 درصد برای صفت تعداد پنجه متغیر بود. این نتایج نشان داد که واریانس افزایشی سهم قابل­توجهی در کنترل صفات مورد بررسی در این جمعیت داشت و بنابراین می‌توان از آن در برنامه‌های اصلاحی استفاده کرد. بررسی ترکیب‌پذیری لاین‌ها نشان داد که لاین شماره 2 برای صفات تعداد روز تا گلدهی، ارتفاع بوته و تعداد برگ، لاین شماره 3 برای صفت قطر ساقه، لاین‌های شماره 4، 7 و 8 برای صفت تعداد پنجه و لاین شماره 7 برای صفات عملکرد علوفه تر و ماده خشک، بهترین ترکیب‌شونده‌های عمومی بودند و بنابراین امکان استفاده از آن‌ها به‌عنوان والدین تلاقی­ها برای اصلاح جمعیت مورد مطالعه وجود دارد.