اثربخشی درمان مبتنی بر تعهد و پذیرش و درمان شناختی رفتاری بر بخشایشگری زوجین مراجعهکننده به شوراهای حل اختلاف شهر کرمان
نویسندگان
1 استادیار گروه روانشناسی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد زرند، زرند، ایران.
2 دانشیار گروه مدیریت آموزشی ، دانشگاه آزاد اسلامی واحد کرمان، کرمان، ایران.
3 دانشجوی دکترای روانشناسی عمومی، گروه روانشناسی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد زرند، زرند، ایران.
doi
10.22123/chj.2025.463114.2103چکیده
مقدمه: افزایش آمار طلاق نشانه بارز تعارضات زناشویی در خانواده میباشد. انجام مداخلات مؤثر برای کنترل و رفع تعارضات ضروری است. هدف از این پژوهش مقایسه اثربخشی درمان مبتنی بر تعهد و پذیرش و درمان شناختی رفتاری مبتنی بر رویکرد دانشمندان مسلمان بر بخشایشگری در زوجین بود. مواد و روشها: این پژوهش، نیمهآزمایشی با طرح پیشآزمون-پسآزمون است. جامعه آماری، کلیه زوجین مراجعهکننده به شوراهای حل اختلاف شهر کرمان در نیمه اول سال 1402 (تعداد تقریبی 500 نفر) بودند. با روش نمونهگیری در دسترس، 45 نفر انتخاب و به صورت تصادفی در سه گروه مساوی گمارش شدند. یک گروه تحت درمان مبتنی بر تعهد و پذیرش بر اساس پروتکل Hayes و همکاران و گروه دیگر تحت درمان شناختی رفتاری مبتنی بر رویکرد دانشمندان مسلمان بر اساس پروتکل Salarifar برای یک دوره 12 جلسهای قرار گرفتند. گروه کنترل مداخلهای دریافت نکرد. ابزار پژوهش پرسشنامه بخشایشگری Pollard و همکاران (1998) بود. دادهها با استفاده از تحلیل کوواریانس چندمتغیره تجزیه و تحلیل شدند. یافته ها: در پیشآزمون میانگین و انحراف معیار متغیر بخشایشگری به ترتیب در گروههای درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد، درمان شناختی رفتاری مبتنی بر رویکرد دانشمندان و کنترل 29/13±47/70، 23/10± 13/69 و 26/12±60/71 بود (05/0<p). در پسآزمون میانگین و انحراف معیار متغیر بخشایشگری در گروههای ذکر شده به ترتیب 47/10± 33/82، 81/11± 52/78 و 72/11± 87/70 بود (05/0>p). نتیجه گیری: هر دو روش درمانی بر بخشایشگری زوجین اثربخشی داشتند. بنابراین میتوان از هر دو روش درمان جهت ارتقای بخشایشگری در زوجین دارای تعارضات زناشویی بهره گرفت.