اثربخشی طرح‌واره درمانی بر تاب‌آوری و کیفیت زندگی زنان نابارور: یک مطالعه نیمه‌تجربی

نویسندگان

1 استادیار، گروه روانشناسی، واحد بهشهر، دانشگاه آزاد اسلامی ، بهشهر، ایران.

2 کارشناسی ارشد روانشناسی بالینی، گروه روانشناسی،واحد بهشهر، دانشگاه آزاد اسلامی ، بهشهر، ایران.

doi
10.22123/chj.2025.469832.2111
چکیده

مقدمه: ناباروری می­تواند مشکلات روان­شناختی متعددی برای زنان نابارور ایجاد کند و تاب­آوری و کیفیت زندگی زنان نابارور را کاهش دهد. پژوهش حاضر با هدف تعیین اثربخشی طرح­واره­درمانی بر تاب­آوری و کیفیت زندگی زنان نابارور انجام شد. مواد و روش­ها: پژوهش حاضر یک طرح نیمه­آزمایشی پیش­آزمون-پس­آزمون با گروه کنترل و آزمایش است. جامعه آماری، کلیه زنان نابارور مراجعه­کننده به مرکز درمان ناباروری حضرت مریم و درمانگاه نازایی بیمارستان امام خمینی(ره) ساری سال 1401 بودند )تعداد تقریبی 231 نفر). از جامعه مذکور با روش نمونه­گیری هدفمند، تعداد 30 نفر انتخاب و به ­صورت تصادفی در گروه­های کنترل و گواه )هر گروه 15 نفر( گمارده شدند. ابزار پژوهش، پرسشنامه­های مقیاس تاب­آوری Conner و Davidson و کیفیت زندگی بود. گروه آزمایش 12 جلسه طرح­واره درمانی بر اساس طرح درمان Young و همکاران دریافت نمود. گروه گواه روان­درمانی دریافت نکرد. پس از اتمام جلسات پرسشنامه­ها مجدداً در گروه­ها اجرا شد. داده­ها توسط آزمون تحلیل کوواریانس چندمتغیره تحلیل شدند. یافته­ ها: میانگین و انحراف معیار نمره تاب­آوری در گروه آزمایش در پیش­آزمون و پس­آزمون به ترتیب 12/6±11/49 و 23/7±43/56 (001/0>p) و نمره کیفیت زندگی 18/8±13/52 و 83/9±02/63 بود (001/0>p). میانگین و انحراف معیار نمره تاب­آوری در گروه کنترل در پیش­آزمون و پس­آزمون به ترتیب 12/7±56/48 و 24/6± 13/47 و نمره کیفیت زندگی 67/8±20/53 و 30/8±42/53 بود (05/0<p). نتیجه­ گیری: طرح­واره درمانی بر افزایش تاب­آوری و کیفیت زندگی زنان نابارور مؤثر بود. به نظر می­رسدمی­توان آن را به عنوان مداخله مؤثر در بهبود تاب­آوری و کیفیت زندگی زنان نابارور در مراکز مشاوره و درمان ناباروری توصیه نمود.