الگوی بیان ژن‌های میتوکندریایی و کلروپلاستی برگ برنج در پاسخ به تنش آهن

نویسندگان

1 دانشگاه گیلان

2 دانشگاه گیلان- ژنتیک مولکولی و بیومتری

3 گروه بیوتکنولوژی.دانشکده کشاورزی.دانشگاه گیلان

doi
10.22124/cr.2021.18472.1642
چکیده

سمیت آهن سبب اکسیدشدن رنگدانه­­­های فتوسنتزی، افزایش رادیکال­های آزاد اکسیژن و سرانجام کاهش رشد و عملکرد در برنج می­شود. با توجه به اهمیت و تاثیر کمبود یا مازاد آهن بر رشد گیاهان زراعی، این پژوهش به­منظور بررسی اثر آهن بر میزان بیان نسبی ژن‌های AOX، IN-NDH، EX-NDH، NDH، FTR و NTR در دو ژنوتیپ حساس (IR64) و متحمل (Pokkali) برنج انجام شد. یون آهن در سطوح صفر (شاهد)، ۱۰۰، ۲۵۰، ۴۰۰ و ۵۰۰ میلی­گرم در لیتر تحت شرایط هیدروپونیک در محلول یوشیدا اعمال شد. نتایج نشان داد که افزایش میزان آهن محلول غذایی، سبب افزایش میزان آهن محلول در برگ در هر دو ژنوتیپ شد. اعمال سطوح مختلف آهن تفاوت معنی­داری در میزان پتاسیم محلول در برگ ژنوتیپ IR64 ایجاد نکرد، اما سبب افزایش میزان پتاسیم نسبت به نمونه­های شاهد در ژنوتیپ Pokkali شد. بیان تمامی ژن­های مورد مطالعه در همه سطوح تنش، به­غیر از NDH و IN-NDH در سطوح 250 و 400 و NTR در سطح 500 میلی­گرم در لیتر آهن، در ژنوتیپ Pokkali بیش­تر از ژنوتیپ IR64 بود. افزایش بیان نسبی ژن­های مورد بررسی در ژنوتیپ Pokkali نسبت به  IR64و نیز تفاوت در روند تغییرات بیان ژن در سطوح مختلف آهن ممکن است تاثیر معنی­داری بر میزان تحمل گیاه به سمیت ناشی از آهن داشته باشد و افزایش بیان این ژن‌ها به تنهایی یا با هم‌دیگر می‌تواند عامل مهمی در خنثی سازی تاثیرات مضر انواع گونه ‌فعال اکسیژن باشد.