افزایش عملکرد گیاه ذرت و بهبود ویژگی های شیمیایی و زیستی خاک آهکی شور با استفاده تلفیقی از کود نانوزیستی و کود دامی
نویسندگان
1 دانشیار پژوهش، موسسه تحقیقات خاک و آب، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، کرج، ایران
2 دانش آموخته دکتری، گروه علوم و مهندسی خاک، دانشکده مهندسی و فناوری کشاورزی، پردیس کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه تهران، کرج، ایران
3 کارشناس ارشد، موسسه تحقیقات خاک و آب، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، کرج، ایران
doi
10.22124/cr.2021.17715.1625چکیده
با توجه به نیاز روزافزون افزایش عملکرد گیاه ذرت همراه با کاهش مصرف کودهای شیمیایی در راستای کشاورزی پایدار، هدف از این پژوهش بررسی تاثیر کود نانوبیولوژیک بهعنوان یک فناوری نوین بههمراه کود دامی بر افزایش کارایی مصرف عناصر غذایی و عملکرد گیاه ذرت در یک خاک آهکی شور با ماده آلی پایین بود. بدین منظور، یک آزمایش مزرعهای بهصورت کرتهای خردشده- فاکتوریل در قالب طرح پایه بلوکهای کامل تصادفی با سه تکرار اجرا شد. عاملهای آزمایش شامل کود نانوزیستی در سه سطح صفر، یک و دو کیلوگرم در هکتار (Nb0، Nb1 و Nb2) و کود دامی در سه سطح صفر، 10 و 20 تن در هکتار (M0، M1 و M2) بودند. نتایج آزمایش نشان داد که برهمکنش کودها بر ویژگیهای خاک و صفات رشدی و عملکرد گیاه ذرت در سطح احتمال یک درصد معنیدار بود. مقایسه میانگین برهمکنش عاملها نشان داد که تیمار Nb2M2 وزن هزاردانه (101 %)، وزن کاه (78 %)، وزن کل (45/82 %)، درصد نیتروژن دانه (135 %)، درصد پروتئین (136 %)، عملکرد پروتئین (377 %)، تنفس خاک (61/182 %)، کربن آلی خاک (20/126 %) ماده آلی خاک (50/125 %) و درصد نیتروژن خاک (30/141 %) را نسبت به تیمار شاهد افزایش داد. در مقابل، تیمار Nb1M1 نسبت C/N خاک را بهمیزان 7/22 درصد کاهش داد. در مورد EC خاک نیز تیمار Nb2M0 با کاهش 07/41 درصدی هدایت الکتریکی خاک بهترین عملکرد را داشت. افزونبر این، تیمار Nb0M2 توانست pH خاک را از 90/7 به 65/7 کاهش دهد. نتایج این پژوهش نشان داد که استفاده از کودهای نانوزیستی بههمراه ماده آلی، ضمن پتانسیل اثرگذاری بالا در افزایش عملکرد (کمی- کیفی) گیاه ذرت میتواند ویژگیهای شیمیایی و زیستی خاکهای آهکی شور را نیز بهطور چشمگیری بهبود بخشد.