سنجش پرتوزایی ویژه‌هسته‌های پرتوزای طبیعی و مصنوعی و محاسبه خطرات پرتوشناختی مربوط به آن‌ها در آب آشامیدنی منطقه اصفهان

نویسندگان

1 گروه فیزیک، دانشکده علوم پایه، دانشگاه اراک، اراک، مرکزی

2 گروه فیزیک، دانشکده علوم پایه، دانشگاه اراک، اراک، مرکزی

3 گروه فیزیک، دانشکده علوم پایه، دانشگاه اراک، اراک، مرکزی

doi
10.22052/9.1.21
چکیده

آب سالم یکی از نیازهای اساسی انسان است که باید عاری از آلودگی باشد. یکی از آلاینده‌های آب هسته‌های پرتوزا است که به‌طور طبیعی و مصنوعی در محیط وجود دارد. بنابراین، اندازه‌گیری دقیق پرتوزایی آب بسیار مهم است. پرتوزایی ویژه 226Ra، 232Th، 40K و 137Cs در 26 نمونه آب آشامیدنی منطقه اصفهان با طیف‌سنجی گاما با استفاده از یک آشکارساز ژرمانیوم با خلوص بالا (HPGe) اندازه‌گیری شد. پرتوزایی ویژه 226Ra برای همه نمونه‌ها زیر حد قابلیت تشخیص بود. میانگین پرتوزایی ویژه 232Th و 40K برحسب بکرل بر لیتر (Bq/l) به‌ترتیب 40/1 و 23/82 اندازه‌گیری گردید. دزهای مؤثر سالانه در نتیجه مصرف آب حاوی هسته‌های پرتوزا برای افراد بالغ برحسب میکروسیورت بر سال (μSv/y) برای 232Th از 317/0 تا 153/1 با متوسط 784/0، 40K از 059/0 تا 150/0 با میانگین 114/0 و 137Cs از 001/0 تا 016/0 با میانگین 003/0 به‌دست آمد. ضریب ریسک ابتلا به سرطان برای سه گروه سنی تعیین گردید که برای افراد بزرگسال عدد 6-10× 59/1 به‌دست آمد. نتایج نشان داد که دز مؤثر معادل سالانه در نتیجه مصرف آب آشامیدنی کمتر از معیار دز فردی ناشی‌ از مصرف آب آشامیدنی تعیین شده توسط سازمان بهداشت جهانی (WHO) و μSv/y 100 است. بنابراین برای ساکنان این منطقه تهدیدی ندارد و از کیفیت مناسبی برخوردار است.