مقایسه اثربخشی شناختدرمانی مبتنی بر ذهنآگاهی و درمان فراشناختی بر خودتنظیمی هیجانی در بیماران مبتلا به آلوپسی آرهاتا
نویسندگان
1 استادیار، گروه روانشناسی، واحد کرج، دانشگاه آزاداسلامی، کرج، ایران.
2 استادیار، گروه روانشناسی، واحد کرج، دانشگاه آزاداسلامی، کرج، ایران.
3 دانشجوی دکترای روانشناسی سلامت، گروه روانشناسی، واحد کرج، دانشگاه آزاداسلامی، کرج، ایران.
4 استادیار، گروه روانشناسی، واحد کرج، دانشگاه آزاداسلامی، کرج، ایران.
5 دانشیار، گروه پوست و مو، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی ایران، تهران، ایران.
doi
10.22123/chj.2024.450907.2084چکیده
مقدمه: بیماری آلوپسی آرهاتا علت مراجعه 2 الی 3 درصد از بیماران پوستی به مراکز پوستومو است. همچنین، یافتهها حاکی از نقش خودتنظیمی هیجانی در سببشناسی و تداوم آسیبهای روانی بهویژه بیماران پوستی است. لذا این پژوهش با هدف مقایسه اثربخشی شناختدرمانی مبتنی بر ذهنآگاهی و درمان فراشناختی بر خودتنظیمی هیجانی در مبتلایان به آلوپسی آرهاتا انجام شد.مواد و روشها: پژوهش نیمهآزمایشی با طرح پیشآزمون، پسآزمون و گروه کنترل با پیگیری سه ماهه بود. جامعه آماری شامل تمامی مبتلایان به آلوپسی آرهآتا مراجعهکننده به مراکز تخصصی پوستومو شهر تهران سال 1401 بود که با نمونهگیری هدفمند تعداد 45 نفر انتخاب و بهشیوه انتصاب تصادفی در سه گروه مساوی 15 نفری گمارش شدند. برای گردآوری اطلاعات علاوه بر چکلیست اطلاعات جمعیتشناختی، از پرسشنامه خودتنظیمی هیجانی Mars استفاده شد. مداخلات درمانی طی 9 جلسه (یک جلسه 90 دقیقهای) برای گروههای آزمایش اعمال شد. دادهها توسط آنالیز واریانس دوطرفه با اندازهگیریهای مکرر تحلیل شد. یافتهها: شناختدرمانی مبتنی بر ذهنآگاهی و درمان فراشناختی در مقایسه با گروه کنترل باعث بهبود مؤلفههای شناختی(77/7=F و 256/0=η)، رفتاری(99/8=F و 295/0=η)، تغییر موقعیت(50/4=F و 173/0=η)، تغییر عاطفی(33/9=F و 303/0=η)، خلق منفی(57/6=F و 234/0=η) و خلق مثبت(75/8=F و 289/0=η) خودتنظیمی هیجانی در مبتلایان به آلوپسی آرهاتا شدند (05/0>P). همچنین، بین اثربخشی دو درمان تفاوت معنیداری مشاهده نشد (05/0<P).نتیجهگیری: با توجه به نتایج، متخصصین فعال در حوزه آلوپسی آرهاتا میتوانند در بهبود خودتنظیمی هیجانی این افراد استفاده از روشهای شناخت درمانی مبتنی بر ذهنآگاهی و درمان شناختی را در کنار سایر درمانها مدنظر قرار دهند.