مقایسه اثربخشی شناخت‏درمانی مبتنی بر ذهن‏آگاهی و درمان فراشناختی بر خودتنظیمی هیجانی در بیماران مبتلا به آلوپسی آره‏اتا

نویسندگان

1 استادیار، گروه روانشناسی، واحد کرج، دانشگاه آزاداسلامی، کرج، ایران.

2 استادیار، گروه روانشناسی، واحد کرج، دانشگاه آزاداسلامی، کرج، ایران.

3 دانشجوی دکترای روانشناسی سلامت، گروه روانشناسی، واحد کرج، دانشگاه آزاداسلامی، کرج، ایران.

4 استادیار، گروه روانشناسی، واحد کرج، دانشگاه آزاداسلامی، کرج، ایران.

5 دانشیار، گروه پوست و مو، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم‏ پزشکی ایران، تهران، ایران.

doi
10.22123/chj.2024.450907.2084
چکیده

مقدمه: بیماری آلوپسی آره‏اتا علت مراجعه 2 الی 3 درصد از بیماران پوستی به مراکز پوست‏و‏مو است. هم‏چنین، یافته‏ها حاکی از نقش خودتنظیمی هیجانی در سبب‏شناسی و تداوم آسیب‏های روانی به‏ویژه بیماران پوستی است. لذا این پژوهش با هدف مقایسه اثربخشی شناخت‏درمانی مبتنی بر ذهن‏آگاهی و درمان فراشناختی بر خودتنظیمی هیجانی در مبتلایان به آلوپسی آره‏اتا انجام شد.مواد و روش‌ها: پژوهش نیمه‏آزمایشی با طرح پیش‏آزمون، پس‏آزمون و گروه کنترل با پی‏گیری سه ‏ماهه بود. جامعه آماری شامل تمامی مبتلایان به آلوپسی آره‏آتا مراجعه‏کننده به مراکز تخصصی پوست‏ومو شهر تهران سال 1401 بود که با نمونه‏گیری هدفمند تعداد 45 نفر انتخاب و به‏شیوه انتصاب تصادفی در سه گروه مساوی 15 نفری گمارش شدند. برای گردآوری اطلاعات علاوه بر چک‏لیست اطلاعات جمعیت‏شناختی، از پرسش‏نامه خودتنظیمی هیجانی Mars استفاده شد. مداخلات درمانی طی 9 جلسه (یک جلسه 90 دقیقه‏ای) برای گروه‏های آزمایش اعمال شد. داده‏ها توسط آنالیز واریانس دوطرفه با اندازه‏گیری‏های مکرر تحلیل شد. یافته‌ها: شناخت‏درمانی مبتنی بر ذهن‏آگاهی و درمان فراشناختی در مقایسه با گروه کنترل باعث بهبود مؤلفه‏های شناختی(77/7=F و 256/0=η)، رفتاری(99/8=F و 295/0=η)، تغییر موقعیت(50/4=F و 173/0=η)، تغییر عاطفی(33/9=F و 303/0=η)، خلق منفی(57/6=F و 234/0=η) و خلق مثبت(75/8=F و 289/0=η) خودتنظیمی هیجانی در مبتلایان به آلوپسی آره‏اتا شدند (05/0>P). هم‏چنین، بین اثربخشی دو درمان تفاوت معنی‏داری مشاهده نشد (05/0<P).نتیجه‌گیری: با توجه به نتایج، متخصصین فعال در حوزه آلوپسی آره‏اتا می‏توانند در بهبود خودتنظیمی هیجانی این افراد استفاده از روش‏های شناخت درمانی مبتنی بر ذهن‏آگاهی و درمان شناختی را در کنار سایر درمان‏ها مدنظر قرار دهند.