طبقه‌بندی جدید سنت‌های حقوقی جهان با تأکید بر جایگاه و بنیادهای سنت حقوقی مشرق‌زمین؛ نئوکنفوسیانیسم

نویسندگان

1 گروه حقوق بین الملل، دانشکده حقوق، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران

doi
10.22059/jcl.2024.373924.634623
چکیده

نظر به ضرورت ارائۀ یک طبقه‌بندی جدید از سنت‌های حقوقی جهان، در این پژوهش، سنت‌های حقوقی کامن‌لا، رومی- ژرمنی، اسلام، و نئوکنفوسیانیسم به‌عنوان سنت‌های حقوقی «مهم معاصر» تعیین شده‌اند. بعد از ارائۀ این طبقه‌بندی و شرح دلایل آن، تمرکز محوری در این پژوهش، بر سنت حقوقی نئوکنفوسیانیسم بوده است. این سنت حقوقی که آمیزه‌ای از آموزه‌های کنفوسیانیسم، تائوئیسم و بودیسم است، امروزه بر نظام‌های حقوقی کشورهای مختلف به‌ویژه چین تأثیرگذار است. علی‌رغم احراز ضرورت توجه به این حوزه، میزان آثار حقوقی خلق‌شده نشان از عدم توجه کافی جامعۀ حقوقی کشور به این حوزه دارد. به همین جهت، این پژوهش تلاش می‌کند تا از خلال آثار حقوق تطبیقی به تبیین جایگاه سنت حقوقی نئوکنفوسیانیسم در تناسب با دیگر سنت‌های حقوقی پرداخته، با تبیین بنیادهای سنت حقوقی نئوکنفوسیانیسم زمینه را برای برداشتن گام‌های نخستین در حوزۀ مطالعات حقوقی مربوط به نظام‌های حقوقی تحت تأثیر این سنت، ازجمله نظام حقوقی چین فراهم نماید. این پژوهش، اولاً نشان می‌دهد سنت حقوقی نئوکنفوسیانیسم را باید در عرض دیگر سنت‌های حقوقی مورد توجه قرار داد و نه در ذیل آنها، و ثانیاً بدون توجه به بنیادهای این سنت حقوقی یعنی «هماهنگی»، «سلسله‌مراتب»، «خدمت» و «اقناع» نمی‌توان به درک کاملی از مسائل حقوقی نظام‌های حقوقی تحت تأثیر آن، خواه در داخل این نظام‌ها و خواه در عرصۀ بین‌المللی، نائل شد.