فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

تعیین طیف اشعه ایکس در مراکز مختلف رادیولوژی به‌لحاظ کنترل کیفی دستگاه امری مهم است. به‌دلیل اثر هم‌پوشی و زمان مرگ، این عمل با روش‌های ساده و با قرار دادن آشکارساز در مقابل پرتوهای ایکس تیوب میسر نیست. بنابراین برای به‌دست آوردن طیف اشعه‌ی ایکس، می‌توان از روش‌های غیرمستقیم چون طیف‌نگاری پرتوهای کامپتون تحت زاویه 90 درجه استفاده کرد. طیف اصلی پرتو ایکس توسط ماتریس پاسخ، به ماتریس طیف کامپتون، به‌صورت یک دستگاه معادله مرتبط می‌شود. در این تحقیق به‌علت بدحالت بودن ماتریس ضرایب، از روش ریاضیاتی منظم‌سازی تجزیه مقادیر منفرد برش‌یافته‌ی اصلاح‌شده استفاده شد و طیف‌های اشعه ایکس بازیابی گردید و درنهایت دقت شکل طیف‌های به‌دست آمده را با طیف تئوری IPEM78 مقایسه شد. برای مقایسه‌ی میزان نزدیکی طیف بازیابی‌شده به طیف تئوری، از پارامتر خطای جذر میانگین مربعات برای طیف‌های بازیابی‌شده و از پارامتر درصد خطای نسبی برای لایه‌ی نیمه‌کننده‌ی اول طیف‌ها استفاده شد. طبق نتایج به‌دست آمده در این تحقیق روش غیرمستقیم کامپتون با دقت بسیار خوبی (کم‌تر از %5) قادر به بازیابی طیف اشعه ایکس می‌باشد و خطای این روش در به‌دست آوردن لایه‌ی نیمه‌کننده نیز کم‌تر از %2 به‌دست آمد.