بررسی اثربخشی روایت‌درمانی بر خودکارآمدی ادراک‌شده، سرزندگی دختران نوجوان تک‌والد

نویسندگان

1 دانشجوی کارشناسی‌ارشد، گروه روانشناسی، دانشکده روانشناسی، موسسه آموزش عالی رشدیه تبریز، تبریز، ایران.

2 استادیار. گروه روانشناسی و مشاوره، دانشگاه فرهنگیان، تبریز، ایران.

3 استادیار. گروه روانشناسی، دانشکده علوم انسانی، موسسه آموزش عالی نبی‌اکرم (ص)، تبریز، ایران.

doi
10.22123/chj.2024.433595.2056
چکیده

مقدمه: طلاق والدین سبب ایجاد مشکلاتی در خودکارآمدی فرزندان و کاهش کیفیت زندگی آن­ها می­شود. هدف پژوهش حاضر تعیین اثربخشی روایت­درمانی بر خودکارآمدی ادراک­شده و سرزندگی نوجوانان تک­والد می­باشد. مواد و روش­ها: روش پژوهش، نیمه­تجربی با طرح پیش­آزمون-پس­آزمون بود. جامعه آماری پژوهش را دختران نوجوان تک­والد که با مادرشان زندگی می­کردند و در سال 1402 به مرکز مشاوره خصوصی تبریز مراجعه کردند (تعداد تقریبی 58 نفر) تشکیل دادند. نمونه پژوهش 30 نفر بودند که به روش نمونه­گیری هدفمند انتخاب و به صورت تصادفی­سازی در گروه­های آزمایش و کنترل 15 نفره قرار گرفتند. ابزار مورد استفاده در این مطالعه، پرسشنامه خودکارآمدی Sherer و همکاران و پرسشنامه سرزندگی Desi و Ryan بود. گروه آزمایش روایت­درمانی را هفته­ای یکبار در 8 جلسه 90 دقیقه­ای دریافت کردند. گروه کنترل هیچ درمانی را دریافت نکردند. داده­ها با استفاده از تحلیل کواریانس چندمتغیره تجزیه و تحلیل شدند. یافته ­ها: میانگین و انحراف­معیار متغیر خودکارآمدی ادراک­­شده در گروه کنترل در پیش­آزمون 59/7±67/56 و در پس­آزمون 63/6±33/55، تفاوت معنی­داری نداشت (05/0<p) و برای گروه آزمایش در پیش­آزمون 58/7±93/54، در پس­آزمون 10/7±07/59، تفاوت معنادار بود (001/0>p). میانگین و انحراف­معیار متغیر سرزندگی در گروه کنترل 21/3±93/18 و 19/3±07/18، تفاوت معنی­داری نداشت (05/0<p) و برای گروه آزمایش در پیش­آزمون و پس­آزمون به ترتیب 57/3±67/18 و 13/3±67/22، تفاوت معنادار (001/0>p) بود. نتیجه­ گیری: با توجه به  نتایج به ­نظر می­رسد روایت­درمانی می­تواند بر بهبود سرزندگی و خودکارآمدی ادراک­شده دختران نوجوان تک­والد مؤثر باشد.