چگونگی رویداد سیاستگذاری سلامت در بستر نظام قدرت: تحلیل گفتمانی طرح تحول نظام سلامت در دولت یازدهم و دوازدهم

نویسندگان

1 دانشیار جامعه‌شناسی، گروه علوم اجتماعی دانشگاه اصفهان

2 دکتری جامعه‌شناسی دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران

3 دانشیار جامعه‌شناسی گروه علوم اجتماعی دانشگاه خوارزمی

doi
10.22059/jsr.2022.88969
چکیده

طرح تحول نظام سلامت به عنوان مهم‌ترین دستاورد دولت روحانی تا واپسین روزهای ریاست جمهوری او خوانده می‌شد. این طرح با توجه به شرایط بین‌المللی و داخلی کشور در عرصه بهداشت و درمان به عنوان اصلی‌ترین برنامه دولت یازدهم در عرصه سیاست داخلی بلافاصله پس از آغاز به کار دولت کلید خورد و توانست عرصه‌ای مستعد برای هویت‌سازی دولت فراهم آورد. این مقاله با اتخاذ چارچوب مفهومی سلامت و سیاست سعی در ترسیم این رابطه در سطح نظری دارد. روش تحلیل گفتمان تاریخی برای تحلیل مناسبات سیاسی در اجرای طرح تحول نظام سلامت به کار گرفته شده است. یافته‌ها نشان می‌دهد، دولت یازدهم از طریق چارچوب استراتژیک وضع نامطلوب موجود، پیشرفت و توسعه توانست حمایت‌‌های گفتمانی لازم برای تصویب و اجرای طرح تحول نظام سلامت را فراهم آورد و تصور ‌موفقیت‌آمیزی از اجرای طرح ایجاد کند. اما در ادامه از آن به عنوان ابزاری جهت مشروعیت بخشیدن به اقدامات دولت در عرصه سیاست خارجی، انتقاد به ساختار سیاسی و فرهنگی موجود در جامعه، حذف رقبا و منتقدان و بنا نهادن خودی مثبت و برساخت دیگری منفی در عرصه سیاسی استفاده کرد. اقدامی که به تدریج باعث واگرایی گفتمانی و از دست رفتن حمایت‌‌های لازم برای اجرای طرح تحول سلامت شد و در عرصه بهداشتی و درمانی انسداد‌‌های جدی را پیش آورد.