بررسی انرژی شکست در درزجوش و فولاد پایه لوله API X65 با استفاده از آزمایش خمش سه‌نقطه‌ای

نویسندگان

1 گروه مهندسی مکانیک، دانشکده مهندسی، دانشگاه بیرجند، بیرجند، ایران

2 گروه مهندسی مکانیک، دانشکده مهندسی، دانشگاه بیرجند، بیرجند، ایران

doi
چکیده

در لوله‌های فولادی جوش‌کاری‌شده انتقال گاز، ناحیه جوش به‌دلیل نواقص ذاتی ساختاری می‌تواند منطقه مستعد جهت شروع و رشد ترک و نهایتاً آسیب سازه باشد. به‌دلیل شرایط خاص منطقه جوش، بررسی انرژی شکست در درزجوش لوله‌های فولادی برای مهندسین و طراحان خط دارای اهمیت است. در این مقاله آزمایش خمش سه‌نقطه‌ای (مطابق هندسه نمونه استاندارد آزمایش ضربه سقوطی) به‌صورت شبه‌استاتیکی بر روی درزجوش مارپیچ و فلز پایه لوله فولادی نوع API ۶۵ انجام و نمودار نیرو برحسب جابه‌جایی استخراج شده است. وجود اُفت‌های ناگهانی نیرو در نمودار نیرو- جابه‌جایی نمونه درزجوش نشان‌دهنده ساختار نامتجانس جوش است. با ترسیم نمودار نیرو- جابه‌جایی، نیروی تسلیم و حداکثر، مقدار رشد ترک پایدار و انرژی شکست نمونه‌های فلز پایه و درزجوش شامل انرژی شروع و رشد ترک بررسی و مقایسه شد. همچنین نسبت اُفت نیرو به نیروی نهایی در میزان جابه‌جایی یکسان مورد بررسی قرار گرفته است. نتایج نشان‌دهنده بالاتربودن نیروی تسلیم و پایین‌تربودن نیروی حداکثر، مقدار رشد ترک پایدار و انرژی شکست نمونه درزجوش نسبت به نمونه فلز پایه است. همچنین پایین‌تربودن نسبت اُفت نیرو به نیروی نهایی (در یک جابه‌جایی یکسان) در فلز پایه، مقاومت بالای فلز پایه در برابر گسترش ترک را نشان می‌دهد.