کارایی انتخاب به کمک نشانگرهای ریزماهواره پیوسته با ویژگی های کیفی دانه در یک جمعیت نسل F6 برنج (Oryza sativa L.)
نویسندگان
1 استاد، گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشکده علوم کشاورزی، دانشگاه گیلان، رشت، ایران
2 استادیار پژوهش،بخش تحقیقات اصلاح بذر، موسسه تحقیقات برنج کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، رشت، ایران
3 دانش آموخته کارشناسی ارشد، گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشکده علوم کشاورزی، دانشگاه گیلان، رشت، ایران
doi
10.22124/c.2018.9726.1384چکیده
یکی از اهداف مهم در اصلاح واریتههای برنج، بهبود کیفیت پخت و خوراک است که نقش کلیدی در بازارپسندی و ارزش اقتصادی آن دارد. تحقیق حاضر بهمنظور انتخاب غیرمستقیم لاینهای خوشکیفیتیک جمعیت نسل F6 حاصل از تلاقی ارقام برنج هاشمی × ندا با استفاده ازنشانگرهای ریزماهواره پیوسته با نواحی ژنومی کنترل کننده کیفیت پخت و خوراک انجام شد. در این تحقیق، 250 لاین F6 در قالب طرح آگمنت بههمراه پنج رقم رایج منطقه شامل ندا، هاشمی، دمسیاه، کادوس و علیکاظمی بهعنوان ارقام شاهد در قالب طرح بلوکهای کامل تصادفی با سه تکرار در دو منطقه شامل مؤسسه تحقیقات برنج کشور (رشت) و ایستگاه تحقیقات برنج چپرسر (مازندران)در سال 1394 کشت شدند. تکثیر DNA ژنومی بهکمک نشانگرهای ریزماهواره پیوسته با نواحی ژنومی (ژنهای) کنترلکننده صفات مرتبط با کیفیت دانه برنج روی کروموزومهای شماره 6، 7 و 8 انجام شد. نتایج این تحقیق نشان داد کهاز بین نشانگرهای مورد استفاده، بالاترین دقت و کارایی انتخاب متعلق به نشانگرRM331روی کروموزوم شماره 8 بود که کمترین فاصله را با QTL شناساییشده برای صفات مقدار آمیلوز، غلظت ژل و مدت زمان لازم تا حداکثر چسبندگی را داشت. پس از آن، نشانگرهای RM1364 و RM27181بهترتیب روی کروموزومهای شماره 7 و 8 دارای بیشترین کارایی انتخاب بودند. بررسی فاصلههای ژنومی بین نشانگرهای مجاور مورد مطالعه نیز نشان داد که بهترتیب نشانگرهای مجاور RM234-RM1364 و RM22804-RM331 بهترین فاصله های نشانگری جهت غربال جمعیت مورد مطالعه از نظر ویژگیهای کیفی بودند.