فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

برای ارزیابی ترکیب‌پذیری عمومی و خصوصی لاین‌های ذرت، پنج لاین S7 ذرت و نتاج آن‌ها در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی با دو تکرار تحت شرایط بدون تنش و تنش کمبود آب در مزرعه تحقیقاتی دانشگاه تحصیلات تکمیلی صنعتی و فناوری پیشرفته کرمان در سال 1396 مورد ارزیابی قرار گرفتند و صفات عملکرد دانه و اجزای آن اندازه‌گیری شدند. نتایج تجزیه واریانس حاکی از وجود تفاوت‌های معنی‌دار بین لاین‌ها و نیز ترکیب‌پذیری عمومی والدها و خصوصی هیبریدها بود. بر اساس نتایج حاصل از تجزیه دای‌آلل به روش‌ دوم گریفینگ، صفات تعداد دانه در ردیف، تعداد ردیف دانه، تعداد دانه در بلال، طول بلال و وزن صد دانه بیش­تر تحت تأثیر اثر افزایشی ژن‌ها قرار داشتند، در حالی­که صفت تعداد بلال تحت کنترل اثر غیرافزایشی ژن‌ها و عملکرد در بوته تحت کنترل سهم تقریباً برابر آثار افزایشی و غیرافزایشی ژن­ها قرار داشت. لاین KSC704-S7-1 برای صفت عملکرد دانه و بیش­تر صفات مرتبط با آن در هر دو شرایط بدون تنش و تنش کمبود آب، ترکیب‌پذیری عمومی مثبت و معنی‌داری نشان داد و بنابراین می‌توان از این لاین برای بهبود عملکرد دانه در برنامه‌های اصلاحی استفاده کرد. علاوه بر آن، دورگ­های P1×P3 و P2×P5 به­ترتیب تحت شرایط تنش کمبود آب و بدون تنش برای عملکرد دانه و بیش­تر صفات مرتبط با آن ترکیب‌پذیری خصوصی مثبت و معنی‌داری داشتند و به­عنوان بهترین دورگ‌ها برای بهبود عملکرد دانه ذرت به­ترتیب تحت شرایط تنش کمبود آب و بدون تنش معرفی می‌شوند.