مقایسه اثربخشی درمان فراتشخیصی یکپارچه و امید درمانی بر اضطراب کرونا و رفتار خودمراقبتی در بیماران مبتلا به دیابت نوع 2

نویسندگان

1 کارشناس ارشد، گروه روان‌شناسی بالینی، واحد اهواز، دانشگاه آزاد اسلامی، اهواز، ایران.

2 استادیار گروه روان‌شناسی، واحد اهواز، دانشگاه آزاد اسلامی، اهواز، ایران

doi
10.22123/chj.2022.294700.1746
چکیده

مقدمه: دیابت یکی از تهدیدکننده­های اصلی سلامت است و نیاز به راهکارهای مختلف روان­شناختی و جسمانی در افزایش مراقبت از افراد مبتلا، از اساسی­ترین مباحث این بیماری است. هدف پژوهش حاضر، مقایسه اثربخشی درمان فراتشخیصی یکپارچه و امید ­درمانی بر اضطراب کرونا و رفتار خودمراقبتی در بیماران مبتلا به دیابت نوع 2 بود. مواد و روش ­ها: تحقیق حاضر از نوع نیمه­آزمایشی با پیش­آزمون، پس­آزمون و همراه با گروه گواه است. نمونه آماری تحقیق، 45 نفر از بیماران مبتلا به دیابت نوع 2 عضو انجمن دیابت شهر اهواز در سال 1399 بودند که به روش نمونه­گیری هدفمند انتخاب و به ‌صورت تصادفی در دو گروه آزمایش و یک گروه گواه (هر گروه 15 نفر) جایگزین شدند. گروه­های آزمایش و گواه، مقیاس اضطراب کرونا Alipour و همکاران (2020) و پرسش­نامه خودمراقبتی Toobert و همکاران (2000) را در پیش­آزمون و پس­آزمون تکمیل کردند. درمان فراتشخیصی ­­یکپارچه طی 12 جلسه و امید درمانی طی 8 جلسه (1 جلسه در هفته،60 دقیقه) در گروه­های آزمایش اجرا شد. داده­ها با استفاده از تحلیل کواریانس ­چند متغیره و تک متغیره تحلیل شدند. یافته ها: هر دو درمان بر کاهش اضطراب کرونا و افزایش رفتار خودمراقبتی تأثیر معنی­ داری داشتند (001/0>p). امید درمانی نسبت به درمان فراتشخیصی ­یکپارچه در افزایش رفتار خودمراقبتی تأثیر بیشتری داشت ولی در رفتار خودمراقبتی تفاوت بین اثربخشی دو روش معنی­دار نبود. نتیجه ­گیری: یافته­ های تحقیق حاضر حمایتی تجربی برای دو روش درمانی در جهت کاهش اضطراب کرونا و بهبود رفتار خودمراقبتی بود. آگاهی روان­درمانگران حوزه سلامت و بهداشت از این رویکردها می­تواند کمک­ کننده باشد.