فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

کمبود آب از چالش‌های مناطق خشک و نیمه‌خشک برای تأمین علوفه است. راهکارهای گوناگون برای تولید علوفه با مصرف آب کمتر پیشنهاد شده است. یکی از این راهکارها تولید علوفه در شرایط گلخانه‌ای است. این موضوع به‌ویژه در مورد استفاده از زیرساخت‌های گلخانه‌ای که به‏ دلایل مختلف از جمله افزایش شوری آب آبیاری، شیوع آفات و بیماری‌ها و عدم تعادل عناصر غذایی خاک، تولید گیاهان رایج در آنها اقتصادی نیست، اهمیت بیشتری دارد. برای ارزیابی امکان‌سنجی اقتصادی تولید علوفه در شرایط گلخانه‌ای (با پوشش پلاستیکی)، مطالعه‌ای در یزد در سال‌های 1401-1400 در یک واحد گلخانه هزار متر مربعی انجام شد. گیاهان علوفه‌ای مورد بررسی شامل ذرت و سورگوم بودند که با دو محصول گلخانه‌ای سودآور خیار و گوجه‏ فرنگی، با دارا بودن بیشترین سطح زیر کشت در این استان مقایسه شدند. تجزیه‏ و تحلیل اقتصادی پروژه با استفاده از روش ارزش آینده برای مقایسه منافع و هزینه‌ها ارزیابی شد. نتایج پژوهش نشان داد که در شرایط گلخانه، با تولید سورگوم در یک سال، با امکان شش نوبت چین، برداشت عملکردی این محصول به حدود 65000 کیلوگرم در هزار متر مربع گلخانه رسید، که حداقل پنج برابر تولید این گیاه در شرایط مزرعه است. در مورد ذرت نیز با امکان سه نوبت کاشت گیاه در طول یک سال، تولید این محصول به 27000 کیلوگرم در هزار متر مربع گلخانه رسید. افزون بر این، تفاوت سود ذرت علوفه‌ای از محصولات رایج در سه نرخ بهره ده، پانزده و بیست درصد، به ‏ترتیب، برابر با 1229511250، 1404908281 و 1596240000 ریال در هزار متر مربع و تفاوت سود سورگوم علوفه‌ای از محصولات رایج در این سه نرخ بهره، به ‏ترتیب، برابر با 726060500، 829637312 و 942624000 ریال در هزار متر مربع بود. بدین ترتیب، تولید محصولات گلخانه‌ای رایج در مقایسه با ذرت علوفه‌ای و سورگوم علوفه‌ای اقتصادی‌تر بود. با این همه، ارزیابی اقتصادی تولید ذرت علوفه‌ای و سورگوم علوفه‌ای در شرایط گلخانه بر اساس معیار سود در سال 1403 نشان داد که در گلخانه‌هایی با تولید سالانه محصولات رایج در آنها، به‏ ترتیب، کمتر از 19804 و 25207 کیلوگرم در هزار متر مربع، مزیت با تولید گیاهان علوفه‌ای است.