مقایسه اثربخشی درمان پذیرش و تعهد با درمان متمرکز بر شفقت بر انعطافپذیری شناختی در مردان مبتلا به سندرم روده تحریکپذیر
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری، گروه روانشناسی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد بوشهر، بوشهر، ایران.
2 دانشیار، گروه علوم پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی، واحد بوشهر، بوشهر، ایران.
3 استادیار، گروه روانشناسی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد بوشهر، بوشهر، ایران.
4 استادیار، گروه روانشناسی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد بوشهر، بوشهر، ایران.
doi
10.22123/chj.2021.273780.1682چکیده
مقدمه: سندرم روده تحریکپذیر بهعنوان شایعترین اختلالات گوارشی، با مشکلات روانشناختی متعددی همراه است و بار قابل توجهی را بر دوش سیستمهای بهداشتی و درمانی میگذارد. این پژوهش با هدف مقایسه اثربخشی درمان پذیرش و تعهد و درمان متمرکز بر شفقت بر انعطافپذیری شناختی مردان مبتلا به سندرم روده تحریکپذیر انجام شد.مواد و روشها: این پژوهش، نیمهآزمایشی با پیشآزمون، پسآزمون و گروه کنترل با پیگیری 3 ماهه بود. جامعه آماری، تمامی مردان مبتلا به سندرم روده تحریکپذیر مراجعهکننده به درمانگاه داخلی بیمارستان میلاد تهران در سال 1398 بودند. با نمونهگیری در دسترس 45 نفر انتخاب و بهصورت تصادفی در سه گروه مساوی گمارده شدند. مداخلات درمانی طی 8 جلسه (یک جلسه 60 دقیقهای در هفته) برای گروههای آزمایش اعمال شد. گروه کنترل مداخلهای دریافت نکرد. برای گردآوری دادهها از چکلیست اطلاعات دموگرافیک و پرسشنامه انعطافپذیری شناختی Dennid و Wander-Wall استفاده شد. دادهها توسط آنالیز واریانس با اندازهگیریهای مکرر تجزیه و تحلیل شدند.یافتهها: در ترکیب خطی متغیرهای انعطافپذیری شناختی، ادراک کنترلپذیری، توجیه رفتار و راهحلهای متعدد برحسب عضویت گروهی مراحل پیشآزمون، پسآزمون و پیگیری اثر تعاملی گروه و زمان معنیدار بود (05/0>p). تفاوت میانگین نمره گروه درمان پذیرش و تعهد و درمان متمرکز بر شفقت با گروه کنترل در انعطافپذیری شناختی و ابعاد آن معنیدار بود (05/0>p). بین اثربخشی روشهای درمانی تفاوت معنیداری مشاهده نشد.نتیجهگیری: درمانهای پذیرش و تعهد و متمرکز بر شفقت سبب افزایش انعطافپذیری شناختی مبتلایان به سندرم روده تحریکپذیر شدند، از اینرو میتوانند راهبرد درمانی مفیدی برای ارتقای وضعیت روانی بیماران مزمن تلقی شوند.