فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

مقدمه: دانش‌آموزان آینده‌سازان کشور هستند و باید با مداخلات متنوع، معضلات تحصیلی و آموزشی آن‌ها را بهبود بخشید. هدف پژوهش حاضر، تعیین اثربخشی آموزش کاهش استرس مبتنی بر ذهن­آگاهی بر جرأت‌ورزی و دلزدگی تحصیلی دانش‌آموزان دختر دوره متوسطه اول می‌باشد. مواد و روش ­ها: روش پژوهش، نیمه­تجربی با طرح پیش‌آزمون-پس‌آزمون و پیگیری با گروه کنترل بود. جامعه آماری پژوهش را دانش‌آموزان دختر دوره متوسطه اول مدارس شهرستان جلفا در سال تحصیلی 99-1398 تشکیل دادند (895 نفر). تعداد 30 نفر با استفاده از روش نمونه‌گیری هدفمند انتخاب شدند و به‌ طور تصادفی در دو گروه قرار گرفتند. گروه آزمایش، در 8 جلسه 5/1 ساعته تحت آموزش کاهش استرس مبتنی بر ذهن­آگاهی قرار گرفتند. گروه کنترل آموزشی دریافت نکردند. ابزارهای اندازه‌گیری، پرسشنامه‌های جرأت‌ورزی گمبریل و ریچی، و دلزدگی تحصیلی بودند. تجزیه و تحلیل یافته‌ها توسط آزمون تحلیل واریانس آمیخته با اندازه‌گیری مکرر انجام گرفت. یافته‌ها: میانگین و انحراف معیار متغیرهای جرأت‌ورزی و دلزدگی تحصیلی گروه آزمایش در پیش‌آزمون به ترتیب 61/12±80/118 و 98/10±13/67؛ و در گروه کنترل 85/11±20/119 و 71/13±80/70 بود. در پس‌آزمون، نمره جرأت‌ورزی گروه آزمایش (70/11±07/109) در مقایسه با گروه کنترل (88/11±13/119) بهبود یافت (001/0>p)، و نمره دلزدگی تحصیلی گروه آزمایش (75/10±93/57) نسبت به گروه کنترل (89/13±67/70) کمتر شد (001/0>p). در مرحله پیگیری، اثر آموزش کاهش استرس مبتنی بر ذهن­آگاهی بر جرأت‌ورزی و دلزدگی تحصیلی ماندگار بود (001/0>p). نتیجه‌گیری: بر طبق نتایج می‌توان گفت آموزش کاهش استرس مبتنی بر ذهن­آگاهی می‌تواند به ‌عنوان روشی مؤثر در افزایش جرأت‌ورزی و کاهش دلزدگی تحصیلی دانش‌آموزان مورد استفاده قرار گیرد.