هنر و تامل در مسائل اجتماعی؛ نمونۀ فیلم سگ‌کشی و جامعه و اقتصاد پس از جنگ

نویسندگان

1 دکتری جامعه‌شناسی از دانشگاه تهران

doi
10.22059/jsr.2019.72846
چکیده

از سال­های پایانی دهۀ 60 موج تغییر فرهنگی و اجتماعی در ایران به راه افتاد و به­تدریج کل حیات اجتماعی را درنوردید. این تغییر عمدتاً به سیاست­های اقتصادی- اجتماعی پس از پایان جنگ و از جمله برنامۀ تعدیل ساختاری اقتصاد نسبت داده شده است. این مقاله با هدف روایت نمونه‌ای از مواجهه هنرمندان با این روند، فیلم سگ­کشی بهرام بیضایی را بازخوانی می‌کند؛ فیلمی که سناریوی آن درست در آغاز دهۀ 70 نوشته شد، اما ساخت و اکرانش یک دهه به تاخیر افتاد. مقاله نشان می­دهد که سگ­کشی- در مقام اثری هنری- برخلاف بسیاری آثار و تحلیل­های دانشگاهی، ردّ تحولات دهۀ هفتاد را در سال‌های پیش از آن جستجو می‌کند. در عین حال مقاله فرم اثر را تاحدی عامل مهار پتانسیل­های انتقادی آن معرفی می­کند.  ایران پس از جنگ، تغییر اجتماعی، فیلم سگ­کشی، اهمیت فرم.