مقایسه‏ی اثربخشی روان‏درمانی مثبت‏گرا با شناختی-رفتاری بر ادراک درد در مردان مبتلا به کمردرد مزمن

نویسندگان

1 استادیار، گروه روانشناسی، دانشگاه آزاداسلامی، واحد تهران مرکزی، تهران، ایران.

2 دانشجوی دکتری، گروه روانشناسی، دانشگاه آزاداسلامی، واحد تهران مرکزی، تهران، ایران.

3 دانشیار، گروه روانشناسی، دانشگاه آزاداسلامی، واحد تهران مرکزی، تهران، ایران.

4 استادیار، گروه روانشناسی، دانشگاه آزاداسلامی، واحد تهران مرکزی، تهران، ایران.

doi
10.22123/chj.2021.246712.1574
چکیده

مقدمه: کمردرد مزمن یکی از انواع اختلالات روانی-فیزیولوژیکی است که شیوع بالایی دارد و پیامدهای بهداشتی-اقتصادی آن سنگین است. این پژوهش با هدف مقایسه اثربخشی روان‏درمانی مثبت‏گرا با درمان شناختی-رفتاری بر ادراک درد در مبتلایان به کمردرد مزمن انجام شد. مواد و روش‌ها: پژوهش از نوع نیمه‏آزمایشی با پیش­آزمون، پس­آزمون و گروه گواه با پیگیری 2 ماهه بود. جامعه آماری شامل تمامی مردان مبتلا به کمردرد مزمن مراجعه‏کننده به کلینیک تروما و درد بیمارستان خاتم الانبیاء تهران طی سال 99-1398 بود. با روش نمونه‏گیری در دسترس تعداد 45 نفر انتخاب و به ‏صورت تصادفی در سه گروه مساوی گمارده شدند. مداخلات درمانی برای هر رویکرد درمانی طی 8 جلسه به ‏صورت یک جلسه در هفته و هر جلسه 90 دقیقه برای گروه‏های آزمایش اعمال شد اما گروه گواه مداخله‏ای دریافت نکرد. برای گردآوری داده‏ها از چک­لیست اطلاعات دموگرافیک و پرسش‏نامه درد مک‏گیل استفاده شد. داده‏ها با استفاده از آنالیز واریانس با اندازه‏گیری‏های مکرر تجزیه و تحلیل شد. یافته‌ها: در ترکیب خطی متغیرهای ادراک درد و ابعاد درد حسی، عاطفی، شناختی و متفرقه برحسب عضویت گروهی مراحل پیش‏آزمون، پس‏آزمون و پی‏گیری اثر تعاملی گروه و زمان معنی­دار بود (05/0>p). تفاوت میانگین نمره گروه روان‏درمانی مثبت‏گرا و درمان شناختی-رفتاری با گروه گواه در ادراک درد و ابعاد آن معنی­دار بود (05/0>p)، اما بین اثربخشی دو روش درمانی تفاوت معنی­داری مشاهده نشد. نتیجه‌گیری: روان‏درمانی مثبت‏گرا و درمان شناختی-رفتاری بر بهبود ادراک درد مبتلایان به کمردرد مزمن مؤثر می‏باشند و می‏توان این برنامه‏ها را به‏عنوان درمان تکمیلی به کلینیک‏های تروما و درد توصیه نمود.