روایی و پایایی درون آزمونگر و بین آزمونگر یک روش ارزیابی کمی غیرتهاجمی پوسچر سر به جلو

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری دانشگاه تهران

2 دانشیار دانشگاه تهران

3 استاد دانشگاه تهران

doi
چکیده

زمینه و هدف: وضعیت سر از جمله مواردی است که در معاینات اولیه، ارائه­ ی راهکارهای درمانی و ارزیابی روند پیشرفت بیماران مبتلا به گردن درد مورد توجه قرار می­ گیرد. به ­دلیل خطرهای ناشی از رادیوگرافی ­های مکرر به ­منظور ارزیابی وضعیت سر و گردن، تحقیقاتی در زمینه‌ی روش ­های غیرتهاجمی ارزیابی این ناحیه به چشم می­ خورد که یا پرهزینه بوده و به­ طور معمول در دسترس نیستند یا به ­صورت کیفی بوده و قابل قیاس نیستند. یا در آن از تصویربرداری از نمای ساجیتال استفاده می­شود که به­ دلیل مسائل شرعی و عرفی جامعه به­ ویژه برای نمونه های مؤنث کاربرد ندارند. روش بررسی : به همین دلیل این تحقیق بر آن بود تا با بررسی روایی و پایایی یک روش غیرتهاجمی ارزیابی پوسچر سر بدون نیاز به عکس‌برداری، روشی کم­ هزینه، آسان، کمی و قابل استفاده بر روی کلیه‌ی اقشار جامعه را به محققان پیشنهاد کند. مقدار زاویه‌ی کرانیوورتبرال 12 فرد با رادیوگرافی جانبی گردن توسط متخصص رادیولوژی محاسبه و به­ عنوان مرجع تحقیق حاضر در نظر گرفته شد. پنج دقیقه پس از رادیولوژی، فرد پشت به دیوار ایستاده و دو آزمونگر زاویه‌ی کرانیوورتبرال او را از طریق روش پیشنهادی تحقیق سه مرتبه اندازه گرفتند و میانگین سه مرتبه به ­عنوان زاویه‌ی کرانیوورتبرال فرد ثبت شد. همچنین برای بررسی پایایی درون – آزمونگر ارزیابی بر روی 15 نمونه‌ی مستقل از 12 آزمودنی شرکت ­کننده در بررسی روایی با فاصله‌ی زمانی 5 و 10 دقیقه انجام شد. از میانگین سه بار اندازه ­گیری هر آزمونگر برای محاسبه‌ی پایایی بین آزمونگر استفاده شد. یافته ها:  نتایج به­ دست­ آمده از طریق ضریب همبستگی پیرسون در سطح معنادرای 05/0 به ­وسیله‌ی نرم­افزار SPSS 18 بررسی شد. نتایج بیانگر همبستگی بالای اندازه­ گیری­ های هر دو آزمونگر نسبت به روش اندازه­ گیری از روی عکس رادیوگرافی (857/0 و 837/0) بود. همچنین پایایی درون آزمونگر 895/0 و 871/0، در اندازه ­گیری بعد از 5 دقیقه و 885/0 و 847/0 در اندازه­ گیری بعد از 10 دقیقه مشاهده شد. پایایی بین آزمونگر اول و دوم نیز 933/0 محاسبه شد. نتیجه گیری: باتوجه به بالا بودن روایی نسبت به رادیوگرافی و پایایی درون آزمونگر و بین آزمونگر روش حاضر و همچنین سادگی، عدم نیاز به وسیله‌ی اندازه­ گیری خاص یا پرهزینه،‌ در دسترس بودن، امکان استفاده برای نمونه­ ها در هر دو جنس و گزارش کمی از اندازه­ گیری، می­توان این روش را به­ عنوان جایگزین قابل قبولی برای اندازه­ گیری زاویه‌ی کرانیوورتبرال در معاینات اولیه، ارائه‌ی راهکارهای درمانی و ارزیابی روند بهبود وضعیت سر به جلو پیشنهاد کرد.