مقایسه اثربخشی واقعیت درمانی و درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد بر اضطراب اجتماعی و خودکارآمدی والدگری در زنان سرپرست خانوار شهرستان ساری

نویسندگان

1 استادیار، گروه روانشناسی، واحد ساری، دانشگاه آزاد اسلامی، ساری، ایران.

2 دانشجوی دکتری، گروه روانشناسی عمومی، واحد ساری، دانشگاه آزاد اسلامی، ساری، ایران.

3 استادیار، گروه روانشناسی، واحد ساری، دانشگاه آزاد اسلامی، ساری، ایران

doi
10.22123/chj.2020.234941.1521
چکیده

مقدمه: زنان سرپرست خانوار در معرض آسیب­های روانشناختی و اجتماعی متعدد قرار دارند. این پژوهش با هدف مقایسه اثربخشی واقعیت­درمانی و درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد بر اضطراب اجتماعی و خودکارآمدی والدگری در زنان سرپرست خانوار با نشانه­های اضطراب اجتماعی انجام شد. مواد و روش ­ها: این پژوهش از نوع نیمه­تجربی با طرح پیش­آزمون، پس­آزمون، پیگیری و گروه کنترل بود. جامعه آماری، کلیه زنان سرپرست خانوار مراجعه‌کننده به کلینیک مددکاری اجتماعی باران و نوید شهرستان ساری در سال 1398 بودند که 45 نفر به روش نمونه­گیری هدفمند انتخاب شده و به طور تصادفی در گروه­های آزمایش و کنترل قرار گرفتند. گروه­های آزمایش تحت واقعیت­درمانی و درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد قرار گرفتند. جمع­آوری اطلاعات با استفاده از پرسشنامه­های خود کارآمدی والدگری دومکا و همکاران ومقیاساضطراب اجتماعی جرابک بود. داده­ها توسط روش تحلیل واریانس آمیخته با اندازه‌گیری مکرر تحلیل شدند. یافته­ ها: نتایج نشان داد واقعیت­درمانی و درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد بر بهبود خودکارآمدی والدگری با اثر بین­گروهی (000/0p=، 69/19F=)، درون­گروهی (002/0 p=، 25/8F=)، اثر تعاملی بین­گروهی و درون­گروهی (000/0 p=، 84/12F=) و در اضطراب اجتماعی با اثر بین­گروهی (000/0p=، 46/16F=)، درون­گروهی (000/0p=، 19/29F=) و اثر تعاملی بین­گروهی و درون­گروهی (000/0p=، 21/15F=) مؤثر است. نتیجه­ گیری: واقعیت­درمانی و درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد می­توانند بر بهبود خودکارآمدی والدگری و اضطراب اجتماعی در زنان سرپرست خانوار با نشانه­های اضطراب اجتماعی مؤثر واقع شوند و تفاوتی بین آن‌ها از این جهت وجود ندارد.