ارزیابی سامانۀ مسئولیت هسته‌ای ژاپن و ایالات متحدۀ امریکا

نویسندگان

1 دانش‌آموختۀ دکتری حقوق کیفری و جرم‌شناسی دانشگاه آزاد قشم

doi
10.22059/jcl.2021.319319.634154
چکیده

حوادث تری‌مایل آیلند و فوکوشیما که به ترتیب در سال‌های 1979 و 2011 در ایالات متحدۀ امریکا و ژاپن اتفاق افتاد تاکنون در شمار مهم‌ترین حوادث هسته‌ای تاریخ به‌حساب می‌آیند. در این میان، یکی از مهم‌ترین آثار ناشی از تجربۀ‌ ملموس چنین حوادثی و در پی آن، جبران خسارت‌ ناشی از آن‌ها به ارزیابی و آزمایش نظام مسئولیت مدنی ناشی از حوادث هسته‌ای منصرف می‌شود. به عبارت روشن‌تر، وقوع چنین حوادثی بهتر می‌تواند به این پرسش پاسخ دهد که آیا نظام مسئولیتی موجود با چنین حوادث و خسارت‌هایی سازگار بوده است یا خیر. آشکار است که چنین کاوش‌ها و ارزیابی‌هایی می‌تواند به شناسایی چارچوب یک نظام مسئولیتی متناسب با خسارت هسته‌ای در کشورهایی همچون ایران که از چنین سامانه‌ای بی‌بهره‌اند، بینجامد. به هر روی، در طی جستار حاضر تلاش بر آن است تا با اتکا به روش مطالعۀ توصیفی- تحلیلی، همگام با کاوشی در نظام‌های قانون‌گذاری ژاپن و فدرال ایالات متحدۀ امریکا به تعیین و ارزیابی تأثیر حوادث تری‌مایل آیلند و فوکوشیما بر سامانۀ مسئولیت مدنی هسته‌ای به‌موجب نظام‌های تقنینی یادشده مبادرت شود تا سرانجام به ترسیم ابعاد سنجیده‌ای از نظام مسئولیت متناسب با نوع و میزان خسارت‌های هسته‌ای (اَبَر خسارت) پرداخته شود.