مقایسه اثربخشی درمان مبتنی بر ذهن‌‌آگاهی و درمان راه‌حل‌محور کوتاه‌مدت بر احساس انسجام زنان مبتلا به مولتیپل اسکلروزیس

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری، گروه مشاوره، واحد ابهر، دانشگاه آزاد اسلامی، ابهر، ایران.

2 استادیار، گروه روان‌شناسی، واحد ابهر، دانشگاه آزاد اسلامی، ابهر، ایران.

3 استادیار، گروه روان‌شناسی، واحد ابهر، دانشگاه آزاد اسلامی، ابهر، ایران.

4 استادیار، گروه روان‌شناسی، واحد ابهر، دانشگاه آزاد اسلامی، ابهر، ایران.

doi
10.22123/chj.2020.207221.1380
چکیده

مقدمه: پژوهش حاضر با هدف تعیین اثربخشی درمان مبتنی بر ذهن‌آگاهی و درمان راه‌حل‌محور کوتاه‌مدت بر احساس انسجام بیماران مبتلا به MS صورت گرفت. مواد و روش‌ها: روش این پژوهش، نیمه تجربی با طرح پیش‌آزمون- پس‌آزمون و پیگیری با گروه کنترل بود. جامعه آماری پژوهش را زنان مبتلا به MS شهر تبریز که در سال 1398 عضو انجمن MS بودند تشکیل دادند. 30 نفر با استفاده از نمونه‌گیری هدفمند انتخاب، و به‌صورت تصادفی در سه گروه درمان مبتنی بر ذهن‌‌آگاهی، درمان راه‌حل‌محور کوتاه‌مدت و کنترل قرار گرفتند. ابزار اندازه‌گیری، پرسشنامه احساس انسجام فلنسبرگ بود. گروه‌های آزمایشی درمان را به ‌ترتیب در 8 و 6 جلسه 5/1 ساعته دریافت کردند. داده‌ها توسط آزمون تحلیل واریانس آمیخته با اندازه‌گیری مکرر و آزمون تعقیبی بونفرونی تجزیه و تحلیل شدند. یافته‌ها:  میانگین و انحراف معیار احساس انسجام گروه درمان مبتنی بر ذهن‌‌آگاهی در پیش‌آزمون 72/3±10/50، گروه درمان راه‌حل‌محور کوتاه‌مدت 66/3±60/49 و گروه کنترل 36/3±20/49 بود.درمان­های مبتنی بر ذهن‌‌آگاهی (52/3±20/55) و راه‌حل‌محور کوتاه‌مدت (98/2±50/55) در مقایسه با گروه کنترل (58/3±80/48)، احساس انسجام بیماران را در پس­آزمون افزایش دادند (001/0>p). در مرحله پیگیری، اثر درمان مبتنی بر ذهن‌‌آگاهی 40/3±40/50 و درمان راه‌حل‌محور کوتاه‌مدت 10/3±10/55 بر احساس انسجام 77/3±90/16 ماندگار بود (001/0>p). تأثیر درمان مبتنی بر ذهن‌‌آگاهی و درمان راه‌حل‌محور کوتاه‌مدت بر احساس انسجام در مراحل پس‌آزمون و پیگیری یکسان بود (05/0>p). نتیجه‌گیری: درمان مبتنی بر ذهن‌‌آگاهی و درمان راه‌حل‌محور کوتاه‌مدت احتمالاً سبب کاهش استرس و در نتیجه مقابله بهتر با بیماری و افزایش احساس انسجام بیماران مبتلا به MS شده است.