اثر توان‌بخشی شناختی بر بهبود نشانگان افسردگی و الگوی امواج مغزی در بیماران مبتلا به اختلال افسردگی

نویسندگان

1 کارشناس ارشد، گروه علوم شناختی، دانشگاه شهید مدنی آذربایجان، تبریز، ایران.

2 استادیار،گروه روانشناسی، دانشگاه شهید مدنی آذربایجان، تبریز، ایران.

doi
10.22123/chj.2020.197555.1337
چکیده

مقدمه: افسردگی رایج‌ترین اختلال روانی است که به شدت رو به افزایش است و به آن سرماخوردگی روانی نیز می‌گویند. توان‌بخشی شناختی یکی از درمان‌های مؤثر برای این اختلال می‌باشد. پژوهش حاضر با هدف تعیین اثر توان‌بخشی شناختی بر بهبود نشانگان افسردگی و الگوی امواج مغزی در بیماران مبتلا به اختلال افسردگی شهر تبریز انجام شد . مواد و روش‌ها: پژوهش حاضر از نوع نیمه تجربی با طرح پیش­آزمون- پس­آزمون و گروه کنترل است. جامعه آماری پژوهش را کلیه بیماران افسرده اساسی مراجعه­کننده به کلینیک‌های روان‌پزشکی شهر تبریز در سال 1397 تشکیل دادند. 30 بیمار به شیوه نمونه‌گیری در دسترس انتخاب و به صورت تصادفی در دو گروه آزمایش و کنترل جایگزین شدند. ابزار پژوهش شامل بسته آموزشی توان‌بخشی شناختی، پرسشنامه افسردگی بک و دستگاه الکتروانسفالوگرافی کمی بود. گروه آزمایش طی 12 جلسه 60 دقیقه‌ای، تحت توان‌بخشی شناختی قرار گرفت. داده‌ها توسط آزمون تحلیل کوواریانس چند متغیره تجزیه و تحلیل گردیدند. یافته‌ها: نتایج پژوهش حاضر نشان داد که توان‌بخشی شناختی باعث کاهش افسردگی شد و همچنین امواج آلفای مغزی را در ناحیهF3  کاهش و امواج بتای مغزی را در ناحیه F4 افزایش داد (01/0p<). به نحوی که نمره گروه آزمایش در پیش­آزمون و پس­آزمون برای افسردگی از 86/30 به 20/22 و برای امواج آلفا F3 از 33/11 به 60/8 کاهش یافت. امواج  بتا F4 از 23/20 به 80/28 افزایش پیدا کرد. نتیجه‌گیری: نتایج نشان داد توان‌بخشی شناختی افسردگی را کاهش، و امواج مغزی را تغییر می‌دهد. مبتنی بر یافته‌های این پژوهش می‌توان از توان‌بخشی شناختی به عنوان درمانی مؤثر برای کاهش افسردگی استفاده نمود.