ارزیابی پیامدهای اقتصادی و حفظ ژنتیکی در تلاقی نژاد گاوهای بومی شیری با نژادهای تجاری تحت مدیریت گله‌های سنتی و ارگانیک

نویسندگان

1 مرکز پژوهش و توسعه چیتکارا، دانشگاه چیتکارا، هیماچال پرادش، هند.

2 دانشیار، دانشکده زیست‌فناوری، مؤسسه علم و فناوری ساتیاباما، چنای، تامیل نادو، هند.

3 استاد، گروه ژنتیک و اصلاح نژاد دام، دانشکده علوم کشاورزی، دانشگاه "شیکشا اُ آنوساندان"، بوبانسوار، اودیسا، هند.

4 استادیار، گروه مهندسی مکانیک، دانشکده مهندسی و فناوری، دانشگاه جِین، منطقه رماناگارا، کارناتاکا، هند.

5 مرکز تأثیر و پیامدهای پژوهش، دانشگاه چیتکارا، راجپورا، پنجاب، هند.

6 استاد، دانشگاه اطلس اسکیل تک، بمبئی، هند.

7 استادیار، گروه علوم، دانشگاه فناوری اطلاعات مهاریشی، لاکنو، اوتار پرادش، هند.

doi
10.22103/jab.2025.25122.1692
چکیده

هدف: این پژوهش شواهد پراکنده در مورد کارایی اقتصادی تلاقی نژادی گاوهای شیری (CCB) را در مناطق مختلف گردآوری کرده و بر سودآوری و همچنین حفظ ژنتیکی در سامانه‌های شیری سنتی و ارگانیک تمرکز دارد. این مطالعه به ارزیابی پیامدهای اقتصادی و ژنتیکی تلاقی نژادهای بومی با نژادهای تجاری پُربازده در چارچوب‌های متفاوت مدیریت گله می‌پردازد.مواد و روش‌ها: از مدل شبیه‌سازی تصادفی SimHerd برای بازآفرینی ساختار گله‌ها و ارزیابی راهبردهای اصلاح نژاد استفاده شد. سه سناریو گاوهای خالص‌ اصیل (PB-PC)، گاوهای خالص قرمز (PB-RC)، و گله ترکیبی شامل 70 درصد PB-PC و 30 درصد گاو دورگه نسل اول (F1 CB) بررسی شد. راهبردهای تلاقی نهایی (T-CB) شامل آمیزش نژادهای بومی کم‌بازده با نژادهای خارجی پُربازده بودند. مدل از ابزارهای ژنتیکی مانند اسپرم تعیین جنسیت‌شده و شاخص‌های ارزیابی ژنتیکی برای برآورد کارایی مالی و پتانسیل بهبود ژنتیکی بهره گرفت.نتایج: شبیه‌سازی‌ها نشان دادند که گله‌های PB-RC بیشترین بازده مالی را داشتند و حاشیه مشارکت آن‌ها ۱۲۱۸ یورو بیش از گله‌های PB-PC بود. گله ترکیبی PB-PC و F1 CB نیز عملکرد بهتری از گله‌های PB-PC خالص داشت و ۱۸۱ یورو حاشیه سود بالاتری ایجاد کرد. تلاقی نهایی همراه با ابزارهای ژنتیکی مدرن، کارایی اقتصادی دامداران کوچک‌مقیاس را افزایش داد؛ درحالی‌که گاوهای دورگه نسل اول سهم مطلوبی از ژن خارجی (۵۲ تا 5/64) را حفظ کردند. این نتایج نشان‌دهنده تناسب گاوهای دورگه برای سامانه‌های تولید سنتی و ارگانیک کم‌نهاده است.نتیجه‌گیری: راهبردهای تلاقی نژادی، هنگامی‌که با فناوری‌های نوین ژنتیکی همراه شوند، می‌توانند سود اقتصادی معناداری فراهم آورند و در عین حال از تنوع ژنتیکی پشتیبانی کنند. هرچند گله‌های PB-RC همچنان سودآورترین بودند، اما گله‌های ترکیبی و دورگه پایداری بیشتر در تولید و سودآوری، به‌ویژه برای دامداران خُرد نشان دادند. اجرای برنامه‌های ساختارمند CCB با پشتیبانی زیرساخت اصلاح نژاد و خدمات ترویجی، می‌تواند پایداری و تاب‌آوری اقتصادی را در بخش‌های در حال رشد لبنی ارتقا دهد.