تحلیل محتوایی مفهوم کشاورزی شهری به عنوان یک کاربری انعطاف پذیر در شهر با استفاده از مرور پیشینه تحقیق
نویسندگان
1 استادیار گروه شهرسازی، واحد شهر قدس، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران
2 دانشجوی دکتری شهرسازی، واحد شهر قدس، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران.
3 استادیار گروه شهرسازی، واحد شهر قدس، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران.
doi
10.22124/upk.2024.26702.1922چکیده
بیان مسئله: به دلیل رشد بیرویه شهرها و افزایش توسعه افقی، اراضی مستعد کشاورزی در اطراف شهرها از بین رفته است و از طرفی به دلیل افزایش ساخت و ساز، از فضای سبز شهری خصوصا برای جمعیت در حال رشد کاسته شدهاست؛ مشکلات زیستمحیطی، چالش تامین تغذیه، آلودگی هوا و... همگی از پیامدهای عدم توجه به نقش کشاورزی در برنامهریزی شهری است.هدف: این پژوهش در نظر دارد که کشاورزی شهری را بهعنوان یک کاربری انعطافپذیر که علاوه بر بحث کشاورزی بهعنوان خوراک؛ بتواند کاربردهایی در زمینه اقتصادی، اجتماعی، فرهنگی، زیستمحیطی و... برای شهروندان داشته باشد، معرفی کند.روش: در این پژوهش از روش تحلیل محتوا به شیوه کدگذاری استفاده شده و با استفاده از نرمافزار MAXQDA هر یک از منابع بهطور مجزا بررسی و شاخصهایی استخراج شدند. یافتهها: از جنبه کشاورزی شهری، حوزههای کلان مانند حوزههای محیطی از جنبه اقلیم و انواع کشاورزی در شهر میتوانند بیانگر خصوصیات، الزامات و فواید آنها باشند و یا به لحاظ اقتصادی مبین افزایش فرصت شغلی جدید، بهبود وضعیت درآمد خانوار، تامین مواد غذایی در دسترس و ... هستند؛ از طرفی بحث کاربری انعطافپذیر مشخصا در برگیرنده برنامهریزی کاربری اراضی، توزیع کاربریها، همجواریها، اصول و قواعد تغییر کاربریها، کاربریهای مختلط و... بهعنوان نمودی از انعطافپذیری کاربریهای شهری قابل بیان هستند.نتیجه گیری: کاربری کشاورزی شهری میتواند انعطاف در بهرهبرداری و یا اختلاط عملکردی را موجب شود تا جذابیت کافی را برای شهروندان فراهم کند؛ از این رو بهتر است گونههای مختلف کشاورزی در شهر شناخته شود و متناسب با هر محیط شهری و استفادههای حاکم در محیط از زمین شهری، نوع مناسب را از کشاورزی در شهر انتخاب کرد تا محیط سرزنده، منعطف و جذاب برای شهروندان فراهم شود و بهبود کیفیت زندگی شهروندان را به همراه داشته باشد.
