اثربخشی شناخت درمانی مبتنی بر ذهن آگاهی بر خودتوصیف‌گری بدنی و تفکر ارجاعی منفی دختران نوجوان مبتلا به اختلال خوردن

نویسندگان

1 استادیار، گروه روانشناسی، واحد اهواز، دانشگاه آزاد اسلامی، اهواز، ایران.

2 کارشناس ارشد، گروه روانشناسی، واحد اهواز، دانشگاه آزاد اسلامی، اهواز، ایران

doi
10.22123/chj.2018.122469.1114
چکیده

مقدمه: اختلال خوردن، پیامدهای روان‌شناختی منفی زیادی دارد و یکی از روش‌های مؤثر در تعدیل ویژگی‌های روش شناخت درمانی است. پژوهش حاضر با هدف تعیین اثربخشی شناخت درمانی مبتنی بر ذهن آگاهی بر خودتوصیف‌گری بدنی و تفکر ارجاعی منفی دختران نوجوان مبتلا به اختلال خوردن انجام شد. مواد و روش‌ها: این مطالعه نیمه تجربی با طرح پیش‌آزمون و پس‌آزمون با گروه کنترل بود. جامعه پژوهش دانش‌آموزان دختر نوجوان مبتلا به اختلال خوردن دوره دوم متوسطه 16-15 ساله شهر اهواز در سال تحصیلی 97-1396 بودند. نمونه پژوهش 30 نفر بود که به روش نمونه‌گیری در دسترس انتخاب و به روش تصادفی در دو گروه مساوی جایگزین شدند. گروه آزمایش 8 جلسه 90 دقیقه‌ای (هفته‌ای یک جلسه) با روش شناخت درمانی مبتنی بر ذهن آگاهی آموزش دیدند و گروه کنترل در لیست انتظار قرار گرفتند. ابزارهای پژوهش شامل پرسشنامه‌های اختلال خوردن Garner و همکاران، فرم کوتاه خودتوصیف‌گری بدنی Marsh و همکاران و تفکر ارجاعی منفی Ehring و همکاران بود. داده‌ها با روش‌های تحلیل کوواریانس چندمتغیره و کوواریانس تک متغیره در متن تحلیل کوواریانس چندمتغیره تحلیل شدند. یافته‌ها: شناخت درمانی مبتنی بر ذهن آگاهی باعث افزایش خودتوصیف‌گری بدنی (028/0p< ,444/5F=) و کاهش تفکر ارجاعی منفی (001/0 p< ,437/17F=) دختران نوجوان مبتلا به اختلال خوردن شد. نتیجه‌گیری: نتایج حاکی از تأثیر روش شناخت درمانی مبتنی بر ذهن آگاهی بر افزایش خودتوصیف‌گری بدنی و کاهش تفکر ارجاعی منفی دختران نوجوان مبتلا به اختلال خوردن بود. بنابراین، درمانگران می‌توانند از این روش در کنار سایر روش‌ها برای بهبود ویژگی‌های روان‌شناختی دختران نوجوان استفاده کنند.