فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

به‌منظور بررسی اثر زئولیت بر بهبود مقاومت گیاه تربچه(Raphanus sativus L.) به تنش کم‌آبی، آزمایشی به‌صورت فاکتوریل در قالب طرح کاملا تصادفی با سه تکرار در سال 1403 در گلخانه تحقیقاتی دانشگاه گنبدکاووس (ایران) انجام شد. عامل‎های آزمایش شامل تنش کم‌آبی در سه سطح شامل آبیاری پس از تخلیه مجاز رطوبتی به‎میزان 20%، 40% و 60% و زئولیت در چهار سطح شامل صفر،3%، 6% و 9% بود. نتایج تجزیه واریانس نشان داد که اثر زئولیت بر وزن تر و خشک ریشه، وزن تر و خشک اندام هوایی و وزن تر و خشک بوته در سطح 1% معنی‌دار بود. اثر تخلیه مجاز رطوبتی بر وزن تر ریشه، وزن تر و خشک اندام هوایی، وزن تر و خشک بوته در سطح 1% و بر وزن خشک ریشه در سطح 5% معنی‎دار بود. نتایج مقایسه میانگین نشان داد که مصرف زئولیت باعث افزایش وزن تر و خشک ریشه، وزن تر و خشک اندام هوایی و وزن تر و خشک بوته شد به‌طوری‌که بیشترین وزن تر و خشک ریشه، اندام هوایی و کل بوته، به‌ترتیب با مقادیر 13، 2/4، 11/6، 2/5، 24/6 و 4/9 گرم به تیمار مصرف ۹% زئولیت اختصاص داشت. کمترین مقادیر هم متعلق به تیمار عدم مصرف زئولیت بود. با افزایش تنش کم‌آبی، وزن تر و خشک ریشه، اندام هوایی و بوته کاهش یافت. این کاهش در تیمار تخلیه مجاز رطوبتی 60% نسبت به 20% به‌ترتیب 17/1%، 12%، 16/9%، 12%، 17/0% و 14/1% بود. با توجه به نتایج به‌دست آمده، اگرچه کاهش رطوبت خاک وزن تر و خشک اندام هوایی و ریشه را کاهش داد اما زئولیت دارای قابلیت خوبی در افزایش تحمل گیاه تربچه به تنش کم‌آبی بود.