تأثیر فناوری اطلاعات بر زندگی شغلی کارکنان در سازمان‏های صنعتی (مطالعه تجربی شرکت پارس خودرو)

نویسندگان

1 عضو هیأت علمی گروه برنامه ‏ریزی اجتماعی دانشگاه تهران

2 کارشناسی ارشد جامعه ‏شناسی دانشگاه تهران

doi
10.22059/jsr.2014.56301
چکیده

پژوهش حاضر به بررسی اثر فناوری اطلاعات بر زندگی شغلی کارکنان در سازمان‌های صنعتی با تکیه بر مطالعه‌ی کارکنان شرکت پارس‌خودرو می‌پردازد. این مطالعه با رویکردی کیفی به پژوهش اجتماعی و با استفاده از روش نظریه‌ی مبنایی استراس و کوربین و برمبنای مصاحبه‌های عمیق روایی-زندگی‌نامه‌ای با کارکنان شرکت پارس‌خودرو و هم‌چنین بررسی اسناد، مشاهده و... صورت پذیرفته است. نتایج این مطالعه نشان می‌دهد فناوری اطلاعات دارای پیامدهای گوناگونی است که برخی الزاما در ابتدا مدنظر سازندگان و اجراکنندگان آن نبوده است. شیوه‌ی اثرگذاری آن نسبتا پیچیده و ترکیبی از ایجاد تحول در امکانات و ساختارهای مادی و هم‌چنین متحول ساختن روابط، سلسله‌مراتب، معانی ذهنی و... در میان کنش‌گران است. اثرات این فناوری با استفاده از چهار الگو در حیطه‌های ازجاکندگی کنش و اعتماد و مخاطره، سلسله‌مراتب و خشونت نمادین، مهارت و رقابت، و نهایتا استقبال از فناوری اطلاعات تشریح شده است. نتایج این مطالعه نشان می‌دهد اثر به‌کارگیری فناوری اطلاعات در سازمان‌های صنعتی به محیط کار و کارخانه محدود نمی‌شود بلکه زندگی شخصی و خانوادگی افراد را نیز دربرمی‌گیرد.