فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

هدف: عنصر روی یکی از محدودکننده‌ترین ریزعناصر معدنی است که برای رشد بدن، ساختمان و فعالیت هورمونی و آنزیمی، سوخت ‌و ساز مواد مغذی، تقسیم سلولی و سیستم ایمنی مورد نیاز است. مشخص شده که کمبود روی با کاهش مصرف غذا، کاهش رشد و کاهش تولید IGF-1 در کبد همراه است. عنصر روی یکی از عوامل مهم در تنظیم بیان ژن خانواده IGF در بسیاری از بافت­ها است. همچنین عنصر روی بر غیر اشباع‌سازی اسید لینولئیک موثر است. عنصر روی می‌تواند از پراکسیداسیون لیپیدها جلوگیری کند. به طور کلی ارتباط قابل توجهی بین متابولیسم چربی و عنصر روی وجود دارد. از طرف دیگر روغن کتان حاوی اسیدچرب ضروری آلفالینولینک اسید (امگا3) است که به نظر می‌رسد با عملکردهای IGF-1 در بدن مرتبط باشد. لذا در این پژوهش تاثیر افزودن مکمل آلی روی-متیونین به جیره‌های با و بدون مکمل نمک کلسیمی روغن کتان بر بیان ژن‌ IGF-1 در بافت کبد بره­های نر پرواری مورد بررسی قرار گرفت. مواد و روش­ها: در این پژوهش از 44 راس بره نر عربی با آزمایش فاکتوریل 2*2 در قالب طرح کاملا تصادفی با چهار تیمار و 11 تکرار استفاده شد. چهار جیره‌ی آزمایشی عبارت بودند 1) جیره پایه بدون مکمل نمک کلسیمی روغن کتان و بدون مکمل روی- متیونین (کنترل)، 2) جیره پایه بدون مکمل کلسیمی روغن کتان حاوی 08/0 درصد مکمل روی- متیونین (معادل 100 میلی‌گرم روی در کیلوگرم ماده خشک، 3) جیره پایه حاوی 3 درصد مکمل نمک کلسیمی روغن کتان بدون مکمل روی-متیونین ، 4) جیره پایه حاوی 3 درصد مکمل نمک کلسیمی روغن کتان بعلاوه 08/0 درصد مکمل روی-متیونین. پس از پایان دوره پروار 3 راس گوسفند از هر تیمار کشتار گردید و بافت کبد همراه با ازت مایع به آزمایشگاه منتقل شد. پس از استخراج RNA و اندازه‌گیری کیفیت آن، سنتز cDNA انجام شد. در نهایت میزان بیان ژن IGF-1 با استفاده از روش Real time PCR مورد ارزیابی قرار گرفت. نتایج: مشاهده تک باند در محدوده‌ی 240 جفت نوکلئوتید برای ژن IGF-1 و در محدوده‌ی 144 جفت نوکلئوتید برای ژن GAPDH بر روی الکتروفورز ژل، بیانگر صحت انجام آزمایش و تکثیر قطعه‌ی مورد نظر بوسیله واکنش زنجیره‌ای پلیمراز بود. حضور تنها یک قله در منحنی‌های ذوب ژن IGF-1 و GAPDH در واکنش Real time PCR تولید یک محصول اختصاصی در این واکنش را تایید کرد. نتایج حاصل از این پژوهش نشان داد، افزودن مکمل روی منجر به افزایش معنی‌دار بیان ژن IGF-1 شده (01/0 >P)، به طوری که از 1 به 95/4 رسیده است. همچنین اثر افزودن مکمل چربی نمک کلسیمی روغن کتان بر بیان ژن IGF-1 معنی­دار یوده (01/0 >P) به طوری که از 1 به 52/3 رسیده است. اثرات متقابل مکمل روی- متیونین و مکمل چربی نمک کلسیمی روغن کتان معنی‌دار نشد. افزودن همزمان مکمل روی- متیونین و مکمل چربی نمک کلسیمی روغن کتان به جیره بره‌های پرواری سبب افزایش بیان ژن IGF-1 در کبد می‌گردد. نتیجه­ گیری: افزودن مکمل آلی روی-متیونین به جیره‌های حاوی مکمل چربی نمک کلسیمی روغن کتان سبب افزایش بیان ژن‌ IGF-1 می‌گردد. افزایش بیان ژن‌ IGF-1 در کبد احتمالا منجر به افزایش رشد و در نهایت تولید دام خواهد شد.