فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

این مقاله با رویکرد نهادی، به بررسی سیاست‌ها و برنامه‌های رفاهی در ایران معاصر، یعنی از زمان برآمدن دولت ملی مدرن ایران در سال ۱۳۰۴ تا سال ۱۳۸۴ می‌پردازد. مقاله شامل سه بخش است. ابتدا مسئله و سؤالات تحقیق بیان و رویکردهای مطرح درباب مطالعۀ سیاست اجتماعی توضیح داده شده و سپس، توان تبیینی این رویکردها در مطالعۀ سیاست‌گذاری رفاهی و اجتماعی ایران مورد بررسی قرار گرفته است. استدلال اصلی مقاله این است که رویکرد نهادی دولت‌محور و تحلیل مسیر وابسته، برای مطالعۀ سیاست اجتماعی ایران مناسب‌تر از دو رویکرد صنعتی‌شدن و نئومارکسیسم است و در پرتو این نگاه، سیاست‌ها و برنامه‌های رفاهی در ایران معاصر، با توجه به نقش دولت مورد بررسی و تبیین قرار گرفته است. یافته‌های این مقاله نشان می‌دهد که برنامه و خدمات رفاهی مدرن در ایران، صورت متمرکز و از بالا به پایین داشته است. در مجموعۀ سیاست‌گذاری اجتماعی رفاهی، ساختار سیاسی نقش تعیین‌کننده‌ای داشته است و این ساختار، بی‌تأثیر بر ساختار اجتماعی و حتی نهادی کشور نبوده است. درنتیجه ازحیث رویکرد نهادی در چارچوب تحلیل مسیر وابسته، درقیاس‌با رویکردهای صنعتی‌شدن و نئومارکسیسم، برای تحلیل سیاست‌های رفاهی در ایران مناسب‌تر به‌نظر می‌رسد.