کندوکاوی در تغییر نگرشهای مفهومی در شهر در شرایط بیماریهای همهگیر از منظر برنامهریزی و طراحی شهری
نویسندگان
1 استادیار گروه طراحی شهری، دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه هنر، تهران، ایران
2 کارشناس ارشد طراحی شهری، گروه طراحی شهری، دانشگاه هنر، تهران ایران
doi
10.22124/upk.2021.16945.1504چکیده
بیان مسئله: مدیریت بحرانهای حوزه سلامت، با هدف تقویت تابآوری جوامع محلی، طیف وسیعی از مفاهیم در ابعاد برنامهریزی، سیاستگذاری، اقدام و کنترل در تمام مراحل قبل، هنگام و بعد از رخداد در برمیگیرد. شهرها به صورت دورهای با برخی از این بحرانها درگیر هستند.هدف: پژوهش حاضر با بررسی شیوع کووید -19، تغییر نگرشهای مفهومی به شهر به زبان برنامهریزی و طراحی شهری در جهت کنترل و انطباق با شرایط جدید تحلیل میکند تا درک بهتری از تغییرات و تأثیر آنها در مدیریت موضوعات مرتبط بهدست آورد.روش: تحقیق کیفی و مروری حاضر به روش تحلیل محتوای نگرشهای درحال تغییر و با مراجعه به متون علمیِ مدیریت شهری در گفتمانِ جهانیِ پس از ورود ویروس، سعی در استنباط و استخراجِ محورهای جدید سیاستگذاری داشته است. بنابراین، با جستوجوی کلیدواژههای مرتبط در پایگاههای معتبر علمی در بازۀ زمانی آغاز شیوع تا همهگیری آن، مفاهیم اولیه با بررسی حدود 50 مقاله استخراج و استنباط گردید. در ادامه ارتباط مؤلفهها باهم سنجیده شد و تحلیلهای تلفیقی در ابعاد رویهای و ماهوی مرتبط با برنامهریزی شهری مورد بازبینی قرار گرفت.یافتهها: براساس یافتههای پژوهش، شهرهای دارای عرصههای عمومی باز، واجد سیستمهای شفاف مدیریت دادههای مکانی و اقدمات مشارکتیِ مرتبط با تحلیل زمانیِ رویدادها، فرصتهای بهتری جهت اجرای ایدههای برنامهریزی و طراحی شهری در مدیریت بیماریهای همهگیر وجود دارد.نتیجه گیری: محدودههای جدید محلات پس از این بیماری، براساس معیارهایی مانند قابلیت جداسازی و اقدامات سریعِ تشخیصی بازتعریف میشوند و مفاهیم مکانی-زمانیِ جدیدی از اختلاط محیطهای واقعی-مجازی در محلهای کار و زندگی، ترکیببندیهای فضایی جدیدی از عرصههای عمومی در نظام فعالیتی و سناریوهای حساس به زمانِ رشد بیماری مورد توجه قرار میگیرد. از سوی دیگر کیفیتهای با قابلیت جداسازی نظام فعالیت و حرکت و دسترسی، به واسطۀ ترکیب لایههایی از محیطهای طبیعی و مصنوع را در سلسلهمراتب مبتنی بر مدیریتِ زمان-جریان محورِ عملکردها فراهم میکند.