تاثیر کم‌آبیاری تنظیم‌شده با آب مغناطیسی بر خواص کمی، کیفی و بهره‌وری آب نخودفرنگی

نویسندگان

1 دانشیار گروه مهندسی آب، دانشکده مهندسی زراعی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری

2 دانشجوی کارشناسی ارشد آبیاری و زهکشی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری، ساری، ایران

3 دانشیار گروه مهندسی آب، دانشکده مهندسی زراعی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری، ساری، ایران

doi
10.22092/jwra.2021.356340.897
چکیده

هدف از این پژوهش تاثیر کم­آبیاری تنظیم­شده با آب مغناطیسی بر خصوصیات کمی و کیفی نخود­فرنگی (Pisum sativum L.) می­باشد. پژوهش حاضر در مزرعه­ای واقع در روستا­ی آغوزبن شهرستان بابل استان مازندران انجام شد. آزمایش به صورت فاکتوریل در قالب طرح بلوک­های کامل تصادفی با سه تکرار اجرا شد. تیمار شاهد شامل آبیاری کامل در تمام مراحل رشد گیاه و با آب معمولی (غیر مغناطیسی) بود. فاکتور اصلی شامل نوع آب (آب غیر مغناطیسی (W1) و آب مغناطیسی (W2)) و فاکتور فرعی شامل سطح آبیاری (100% =I1)، (80%=I2) و (60%=I3) آب موردنیاز گیاه) بود. برای آبیاری از سیستم آبیاری قطره­ای با لوله­های تیپ استفاده شد. نتایج نشان داد که اثر نوع آب آبیاری و سطح آبیاری و همچنین اثر متقابل آن­ها بر پارامتر­های غلاف در بوته، دانه در غلاف، عملکرد دانه و بهره­وری مصرف آب در سطح احتمال یک درصد معنی­دار شد. بیشترین میزان غلاف در بوته، دانه در غلاف و عملکرد دانه در تیمار W2I1 به‏ترتیب به میزان 13/2 عدد، 7/5 عدد و 8/472 تن در هکتار و بیشترین میزان بهره­وری مصرف آب در تیمار W2I3 به میزان  3/7 کیلوگرم بر متر مکعب مشاهده شد. آبیاری با آب مغناطیسی به­طور متوسط باعث افزایش عملکرد دانه و بهره­وری مصرف آب به­ترتیب به­میزان 8/6% و 8/7% نسبت به تیمار آب غیرمغناطیسی شد. همچنین اثر نوع آب آبیاری و سطح آبیاری تاثیر معنی­داری در سطح احتمال 1% بر روغن، عملکرد روغن، پروتئین، عملکرد پروتئین و زمان جوانه­زنی داشت اما بر روی زمان رسیدن اثر معنی­داری نداشت. افزایش 20% سطح آبیاری از I3 به I2 و از I2 به I1 در تیمار آب غیر مغناطیسی به­ترتیب باعث افزایش 14/5% و 18% و در تیمار آب مغناطیسی باعث افزایش 14/2% و 13/6% عملکرد دانه شد. سریعترین زمان جوانه­زنی نیز مربوط به تیمار W2I2 با 10/3 روز بعد از کاشت رخ داد. به­طور کلی می­توان نتیجه گرفت که آبیاری با آب مغناطیسی می­تواند یک راه­کار مناسب برای افزایش عملکرد، بهبود خصوصیات کیفی و افزایش بهره­وری مصرف آب گیاه نخودفرنگی باشد.