فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

ملاحظات اقتصادی و توسعه پایدار در طرح‌های توسعه شهری مستلزم شناسایی ویژگی‌های ژئوتکنیکی خاک‌ها پیش از هر ساخت‌وسازی است. مخروط‌افکنه‌ها به‌دلیل تغییرات تاریخی در شرایط رسوب‌گذاری و تغییرات جانبی و عمودی نوع رسوبات، ویژگی‌های ژئوتکنیکی بسیار متغیری دارند که پیچیدگی‌هایی را در ارزیابی پتانسیل نشست فونداسیون ایجاد می‌کند. بررسی فرآیندهای ژئومورفولوژیکی و تحولات مخروط‌افکنه‌ها تحلیل توزیع خاک‌ها و ویژگی‌های آن‌ها را تسهیل و هزینه‌های نمونه‌برداری را کاهش می‌دهد. در این پژوهش برای بررسی تحول مخروط‌افکنه شمال شهر کرمانشاه و رابطه آن با پتانسیل نشست، ۵۶ گمانه حفر و با آزمایش SPT هر ۲ متر تا عمق ۲۴ متر نمونه‌برداری شده و قابلیت نشست خاک با استفاده از رابطه تجربی DAS تعیین گردید. ویژگی‌های بافت خاک نیز از طریق نمونه‌برداری و تعیین بیشینه حجم دانه‌ها استخراج شد. داده‌ها با نرم‌افزارهای Excel و SPSS تحلیل شدند و نقشه‌های توزیع رسوبات و پتانسیل نشست فونداسیون بر اساس داده‌های واقعی و مدل‌ها با استفاده از نرم‌افزار Arc GIS ترسیم شد. نتایج نشان داد بهترین مدل پیش‌بینی، مدل خطی مشتمل بر سه متغیر «فاصله از کوهستان»، «ضخامت رس» و «ضخامت ماسه» است. تحلیل حساسیت این مدل‌ها بیانگر پایداری پیش‌بینی‌ها حتی با کاهش داده‌ها و اهمیت کلیدی متغیر «فاصله از جبهه کوهستان» است. بر اساس این یافته‌ها می‌توان با تعریف شاخص‌های نوین مبتنی بر داده‌های ژئومورفولوژیکی و کاهش تعداد نمونه‌برداری، دقت پیش‌بینی را بهبود داد و مشاوره کاربردی برای انتخاب هوشمند محل نمونه‌برداری و استفاده بهینه در پهنه‌های وسیع‌تر ارائه کرد.