ارزیابی و تحلیل تأثیر خیابان های معاصر ایجاد شده بر نظام ساختاری فضایی بافت های تاریخی در منطقه 3 شهر اصفهان
نویسندگان
1 دانشیار گروه شهرسازی، دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه هنر اصفهان، ایران
2 دانش آموخته دکتری شهرسازی، گروه شهرسازی، دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه هنر اصفهان، ایران
3 دانش آموخته کارشناسی ارشد طراحی شهری، گروه شهرسازی، دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه هنر اصفهان، ایران
doi
10.22124/upk.2020.14846.1326چکیده
بیان مسئله: در پروژههای شهری داشتن رویکردی کلنگر ضروری به نظر میرسد. به این ترتیب که حدود و خط پروژه نمیتواند دلیلی بر نادیده گرفتن کنش متقابل آن با حوزه فراگیر خود در ساختار شهری گردد. در طرحهای توسعه شهری، عدم توجه به ساختار قدیمی شهر با تحمیل شبکه خیابانهای جدید، آسیبهای جدی به یکپارچگی بافتهای شهری وارد میسازد. در شهر اصفهان و به ویژه در منطقه تاریخی آن، پروژههای احیای میدان عتیق (کهنه - امام علی)، ایجاد محورهای باغ گلدسته، شهید مقدم و نظام الملک به عنوان پروژههای معاصر مصداق اینگونه مداخلات بودهاند که بر این ساختار تأثیر مستقیم یا غیرمستقیم داشتهاند. هدف: در پژوهش حاضر، تحلیل بر شبکه شهری متمرکز شده و تلاش دارد دریابد پروژههای توسعه جدید به ویژه توسعههای مرتبط با شبکههای آمد و شد، به چه ترتیب توانسته بر نظام ساختاری – فضایی محدودهی تاریخی شهر اصفهان تاثیر گذارند. روش: در پژوهش کاربردی حاضر، دادهها به دو روش کتابخانه ای و پیمایشی گردآوری شده و با به کارگیری ابزار چیدمان فضا تحلیل شدهاند. پس از تحلیل ساختار فضایی محدوده تاریخی شهر در مهمترین دورههای تحولات کالبدی شامل دوره های سلجوقی، صفوی و پهلوی و معاصر، تاثیر احیای ساختاری میدان و سایر پروژه ها درلایه های کاربری و حمل و نقل نیز بررسی شده است. یافته ها: یافتههای پژوهش نشان میدهد که انسجام ساختار و سازمان فضایی شهر تنها در دوران سلجوقی و صفوی وجود داشته و بر خلاف دوران صفوی که ساختار جدید با احترام به بافت قدیم و در ارتباط با آن ایجاد گردید، شبکه خیابانکشیهای جدید دوران پهلوی بدون توجه به زمینه به منزوی نمودن هرچه بیشتر بافت انجامیده و با فاصله گرفتن همپیوندی این محورهای جدید ایجاد شده از گذرهای درونی بافت ارتباط فضایی عناصر فضایی موجود در دوران پیشین را از بین برده است.