ارزیابی عوامل موثر بر تحقق رویکرد شهر آرام؛ محدوده مورد مطالعه: مهرشهر کرج
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری شهرسازی، گروه شهرسازی، دانشکده معماری و شهرسازی، واحد قزوین، دانشگاه آزاد اسلامی، قزوین، ایران
2 استادیار گروه شهرسازی، دانشکده معماری و شهرسازی، واحد قزوین، دانشگاه آزاد اسلامی، قزوین، ایران
3 استاد گروه شهرسازی، دانشکده هنر و معماری، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران
doi
10.22124/upk.2019.13341.1202چکیده
بیان مسأله: رشد و توسعه سریع شهرها و عدم توجه به نیازهای روحی در ایجاد آرامش کافی برای ساکنان که به افول کیفیت زندگی انجامیده، مسئلهای است که بیشتر شهرهای دنیا با آن روبرو هستند. برای برطرف کردن چالشهای پیشرو، دیدگاههای متعددی در راستای دستیابی به پایداری تدوین شده است؛یکی از جدیدترین و موفقترین رویکردها، جنبش «شهر آرام» است که از اکتبر سال 1999 آغاز شد. هدف: هدف این مقاله بررسی خاستگاه، مفهوم، ویژگیها، الزامات و شاخصهای شهرآرام و ارزیابی عوامل مؤثر بر تحقق شهرآرام در مهرشهر کرج است. روش:روش تحقیق، روش فراتحلیل براساس شاخصهای بومیسازی شده و دادههای پرسشنامه است. بدین ترتیب که بعد از شناسایی مؤلفهها و شاخصهای شهرآرام از متون متعبر خارجی و براساس وضعیت منطقه مورد مطالعه، همپوشانی شاخصهای نهایی بر اساس موضوع تحقیق و قابلیت سنجش این شاخصها در منطقه، صورت گرفته است. یافتهها: براساس یافتههای روش دلفی، 36 شاخص در 6 دسته از مؤلفهها شامل: حفاظت از محیط زیست، زیرساختهای سیاسی، کیفیت شهری، تولیدات محلی، مهماننوازی و دانش و معلومات بهمنظور ارزیابی عوامل مؤثر بر تحقق شهرآرام در مهرشهر کرج استخراج گردید. در نتایج حاصل از بررسی عوامل مؤثر بر تحقق شهرآرام در مهرشهر کرج با استفاده از تحلیل عاملی، 5 دسته از عوامل نهایی مؤثر بر تحقق رویکرد شهر آرام در مهرشهر کرج به دست آمد که عامل اول 13.77 درصد از واریانس کل را تبیین میکند و شامل 9 شاخص اصلی مؤثر بر تحقق رویکرد شهر آرام در مهرشهر کرج است. نتیجه: شهر آرام به عنوان رویکردی جدید در مدیریت و برنامهریزی توسعه شهری و به عنوان جایگزینی برای رویکردهای پیشین برنامهریزی شهری است. چرا که شهر آرام بر منابع محلی، اقتصاد خودکفا و نقاط قوت فرهنگی و تاریخی منحصربهفرد یک شهر تمرکز دارد. همچنین شهر آرام میتواند به عنوان یک استراتژی برای دستیابی متقابل بین اهداف توسعه اقتصادی، زیستمحیطی و عدالت اجتماعی مطرح شود.