بررسی تاثیر شهرنشینی بر کارایی انرژی در عراق

نویسندگان

1 دانشیار گروه اقتصاد، دانشکده علوم اجتماعی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران.

2 گروه اقتصاد، دانشکده علوم اجتماعی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران

3 دانشیار گروه اقتصاد، دانشکده علوم اجتماعی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران.

doi
10.22034/gp.2025.64252.3319
چکیده

هدف: عراق یکی از کشورهایی است که شاهد رشد جمعیت و شهرنشینی سریع بوده است. این رشد ممکن است منجر به افزایش نیازهای انرژی در بخش‌های مختلف مانند حمل و نقل، ساخت و ساز، صنعت و خدمات شود. بررسی تأثیر رشد جمعیت بر کارایی انرژی،می‌تواند بهبود مصرف انرژی را در کشور به دنبال داشته باشد. چرا که کارایی انرژی باعث کاهش هدر رفت انرژی، کاهش هزینه‌ها و افزایش رقابت‌پذیری اقتصادی می‌شود. با توجه به اهمیت این موضوع، هدف اصلی این مطالعه بررسی تاثیر شهرنشینی بر کارایی انرژی طی دوره زمانی 1990 تا 2022 است.روش پژوهش: در این مطالعه ابتدا با روش تحلیل پوششی داده‌ها (DEA)، کارایی انرژی تخمین زده شده است و سپس با روش ARDL به بررسی تاثیر نرخ شهرنشینی بر آن پرداخته شده استنتایج: نتایج نشان داد که شهرنشینی تاثیری مثبت و معنادار بر کارایی انرژی در عراق داشته است. همچنین براساس سایر نتایج این مطالعه، تاثیر متغیرهای رشد تولید ناخالص داخلی، شاخص سرمایه انسانی، تشکیل سرمایه ثابت ناخالص، سرمایه‌گذاری مستقیم خارجی و ارزش افزوده صنعتی بر کارایی انرژی نیز مثبت و معنادار بوده و روند کارایی انرژی در عراق، علیرغم نوسان‌ی بودن آن، تا حدی صعودی است.نتیجه‌گیری: شهرنشینی می‌تواند بر کارایی انرژی از کانال‌های مختلفی اثرگذار باشد، بطوری که الگوهای مصرف انرژی و اثربخشی سیاست‌های انرژی را در جهت بهتر شدن کارایی تقویت کند.