تحلیل پدیدارشناسانه از علل و عوامل ترویج دوچرخه سواری در میان بانوان: تجربههای زیسته زنان در منطقه 2 شهرداری تبریز
نویسندگان
1 دانشیاردانشگاه تبریز،تبریز،ایران
2 دانش آموخته کارشناسی ارشد رشته مدیریت شهری ، دانشگاه تبریز،ایران
3 گروه ژنوماتیک دانشگاه مرسین ترکیه
doi
10.22034/gp.2025.65382.3350چکیده
دوچرخه سواری به عنوان یک روش پایدار، بهبود سلامتی جسمانی و روانی افراد و کاهش آلودگی هوا و ترافیک را در پی دارد. با این حال، عوامل مختلفی در مسیرهای دوچرخه سواری محلی نقش مهمی در تصمیمگیری افراد به ویژه زنان برای استفاده از این روش حملونقل دارد. هدف این پژوهش، تحلیل پدیدارشناسانه از عوامل اثر گذار بر ترویج دوچرخه سواری محلی با اتکا بر تجربههای زیسته زنان در منطقه 2 شهرداری تبریز است. این مطالعه با استفاده از مصاحبههای عمیق در منطقه انجام شده و دادههای حاصل با روش پدیدار شناسی و تحلیل مضمون مورد بررسی قرار گرفتهاند. یافتهها نشان داد که نگرشهای منفی جامعه نسبت به دوچرخه سواری بانوان و محدودیتهای خانوادگی از جمله موانع اصلی استفاده در دوچرخه سواری هستند. همچنین، مشکلات اقتصادی نظیر گرانی دوچرخه و هزینههای مرتبط و کمبود زیرساختهای ایمن و مناسب نیز از دیگر موانع مهم محسوب میشوند. در مقابل، فوائد دوچرخه سواری نظیر بهبود سلامتی جسمانی و روانی، کاهش استرس و افزایش شادابی از جمله مزایای مورد اشاره بانوان بود. همچنین، ایجاد مسیرهای مخصوص دوچرخه سواری، فرهنگسازی عمومی و برگزاری جشنوارهها و کمپینهای تبلیغاتی به عنوان راهکارهای مشوق دوچرخه سواری مطرح شدند. تحلیل پدیدارشناسی مصاحبهها نشان داد که نگرشهای منفی جامعه، مشکلات اقتصادی، کمبود زیرساختهای ایمن و مشکلات ایمنی از جمله موانع اصلی احساس امنیت زنان در مسیرهای پیاده روی و دوچرخه سواری محلی هستند. این موانع نیازمند تغییر نگرشهای جامعه، حمایتهای مالی و توسعه زیرساختهای مناسب است. این یافتهها میتواند به تدوین سیاستها و برنامههای مؤثر برای بهبود امنیت در مسیرهای دوچرخه سواری و ترویج آن در میان زنان کمک کند. با توجه به یافتههای این پژوهش، توصیه میشود که اقدامات جامع و هماهنگی برای بهبود زیرساختهای دوچرخه سواری، تغییر نگرشهای منفی جامعه و حمایتهای مالی برای تسهیل استفاده از دوچرخه سواری انجام شود.