فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

هدف: انجیر (Ficus carica) یک درخت خزان‌کننده می‌باشد که در مناطق خشک و نیمه‌خشک کشت می‌شود. انجیر به‌عنوان یک محصول مهم، در چند دهه اخیر به دلیل بروز تنش‌های زنده و غیرزنده دچار فرسایش ژنتیکی شده است. هدف از این تحقیق تعیین تنوع ژنتیکی ژنوتیپ‌های موجود در استهبان با استفاده از صفات ریخت‌شناسی و نشانگر مولکولی Start Codon Targeted (SCoT) است.مواد و روش‌ها: در این پژوهش، تعداد 16 ژنوتیپ انجیر در قالب طرح کاملاً تصادفی با سه تکرار از لحاظ صفات ریخت‌شناسی آن‌ها ارزیابی گردیدند. همچنین DNA ژنومی آن‌ها از برگ استخراج گردید و تنوع ژنوتیپی ژنوتیپ‌ها بر اساس 10 آغازگر SCoT بررسی شد.نتایج: تجزیه واریانس تفاوت معنی‌داری بین صفات نشان داد و همچنین تجزیه خوشه‌ای بر اساس صفات ریخت‌شناسی، ژنوتیپ‌ها را در پنج گروه قرار داد. هشت آغازگر در مجموع تعداد 50 نوار چندشکل تکثیر کردند و SCoT12 و SCoT11 به ترتیب با 13 و 9 نوار چندشکل، بیشترین نوار رو تولید کردند. محتوای اطلاعات چندشکل (PIC) برای نشانگر SCoT بین 3423/0 تا 3791/0 با میانگین 3595/0 متغیر بود. تجزیه خوشه‌ای به روش جفت گروه بدون وزن با میانگین حسابی و معیار شباهت گاور بر اساس داده‌های SCoT، 16 ژنوتیپ انجیر را در چهار گروه قرار دادند. گروه بندی بر اساس روش بیزی ژنوتیپ‌ها را در نه گروه قرار داد اگرچه ژنوتیپ‌ها تمایز نداشتند و مخلوطی از هر نه گروه بودند.نتیجه‌گیری: نتایج حاکی از آن است که کاربرد نشانگر SCoT دارای مزیت بالایی بوده و نقش بسزایی در تفکیک و تمایز ژنوتیپ‌های انجیر دارد نشانگر مولکولی SCoT و صفات ریخت‌شناسی تنوع بالایی را میان ژنوتیپ‌ها نشان داده‌اند. نتایج به‌دست‌آمده از این پژوهش نشان‌دهنده وجود تنوع ژنتیکی بالا در خزانه ژنتیکی ارقام انجیر استهبان هست که با حفاظت از این منبع غنی می‌توان از آن‌ها در اجرای برنامه‌های به‌نژادی بهره برد.